ฉบับ พระคันธสาราภิวงศ์ แปล
แม้ในคัมภีร์อรรถกถาก็กล่าวว่า
โภฏาสโต ปญฺจปิ ปาณาติปาตาตโย กมุมปถา เอว.๕๙
“สิกขาบททั้ง ๕ มีการปลงชีวิตเป็นต้น จัดเป็นกรรมบถโดยนับรวมไว้นั่นเอง”
มิใช่หรือ
ตอบว่า : ลำดับแรก ในคัมภีร์มูลฎีกากล่าวว่า
ตาว ตสฺส สภาคตฺเตน มิจฉาจาเร อุปการกตฺเตน ทสสุปิ กมุมปเถสุ อนุปเวโส.๖๐
“การจัดข้อดื่มสุราเข้าในอกุศลกรรมบถ ๑๐ ย่อมมีได้เพราะมีสภาพเหมือนอกุศลกรรมบถ เป็นสิ่งเกื้อกูลในการประพฤติมิชอบในกาม”
ในเรื่องนั้น พระสังมคลาจารย์ถือเอาความมีสภาพเหมือนอกุศลกรรมบถแล้ว
กล่าวไว้ในคัมภีร์วิภาวนีว่า “อาจารย์ทั้งหลายกล่าวว่า ‘การดื่มสุรานับเข้าในการประพฤติ
มิชอบในกามนี้ เพราะเป็นความประพฤติมิชอบในกามคือส”
ส่วนอรรถาธิบายของพากย์นี้มีว่า
กุสลาคุสลาปิ จ ปฏิสนฺธิชนกาเยง กมุมปตาติ วุตฺตา, วุตฺตาวเสสา ปฏิสนฺธิชนเน
อเนกนฺติกตฺตา กมุมปตาติ น วุตฺตา.๖๑
“กุศลและอกุศลที่ก่อให้เกิดการปฏิสนธิได้เรียกว่ากรรมบถ ส่วนกุศลและอกุศล
อื่นนอกจากนั้นไม่เรียกว่ากรรมบถ เพราะให้ปฏิสนธิได้ไม่แน่นอน”
ในฎีกาของปฏิสัมภิทามรรคถือว่าเป็นสิ่งเกื้อกูลในการประพฤติมิชอบในกาม
แล้วกล่าวว่า
วุตฺตาวเสสา สุราปานทโย ตพพิธณาทโย จ. สุราปานญฺหิ มทสฺส ปจฺจโย.
มโท อุปญฺญปถสฺส. ตพพิธติปิ นิมุมทตาย. สา จ ปุญฺญปถสฺสติ กมุมปฏุปนิสฺสยานิ ตานิ
ตทาสนุนกมุมวเสน สนฺธิชนกานิปิ โหนฺติ.๖๒