พระไตรปิฎก

๕. อนภิรติชาดก เปรียบหญิงเหมือนของ ๕ อย่าง [๖๕] "ขึ้นชื่อว่าหญิงทั้งหลายในโลก มีอุปมา เหมือนแม่น้ำ หนทาง โรงน้ำดื่ม ที่ประชุม และ บ่อน้ำ บัณฑิตทั้งหลาย ย่อมไม่ถือโกรธหญิง เหล่านั้น" จบ อนภิรติชาดกที่ ๕ อรรถกถาอนภิรติชาดกที่ ๕ พระบรมศาสดาเมื่อประทับอยู่ ณ พระวิหาร ชื่อว่า เชตวัน ทรงปรารภอุบาสกผู้มีเรื่องอย่างนั้นแหละ ตรัสพระ- ธรรมเทศนานี้ มีคำเริ่มต้นว่า ยถา นที ปนฺโต จ ดังนี้. ก็เมื่ออุบาสกนั้น คอยเฝ้าจับตาดูอยู่ ก็รู้ความที่หญิงผู้ เป็นภรรยานั้น มีความประพฤติชั่ว จึงมีจิตเดือดดาล และเพราะ เหตุที่ตนเป็นผู้มีจิตกังวลขุ่นมัว จึงไม่ได้ไปสู่ที่บำรุงพระศาสดา เสีย ๗-๘ วัน. ครั้นวันหนึ่งเขาไปวิหาร ถวายบังคมพระตถาคตเจ้า นั่งเรียบร้อยแล้ว เมื่อพระศาสดาตรัสว่า เพราะเหตุไร จึงไม่มา เสีย ๗-๘ วัน จึงกราบทูลว่า ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภรรยาของ ข้าพระองค์ เป็นหญิงมีความประพฤติชั่ว เพราะเหตุที่ข้าพระองค์