Hetu-paccaya

เหตุปัจจัย

Conditional Relation

ปัจจัยที่ 1Hetu-paccayaปัฏฐานนัย

เหตุปัจจัย

ธรรมที่เป็นรากฐานอุปการะให้ธรรมซึ่งเกิดร่วมกันตั้งมั่นและดำเนินไปตามประเภทของเหตุ

องค์ประกอบของเหตุปัจจัย

1

หลักความสัมพันธ์

Paccaya-sabhāva

ธรรมที่เป็นรากฐานอุปการะให้ธรรมซึ่งเกิดร่วมกันตั้งมั่นและดำเนินไปตามประเภทของเหตุ

2

ปัจจัยธรรม

Paccaya-dhamma

เหตุ 6 คือ โลภะ โทสะ โมหะ อโลภะ อโทสะ และอโมหะ

3

ปัจจยุปปันนธรรม

Paccayuppanna-dhamma

จิตและเจตสิกที่ประกอบด้วยเหตุ ตลอดจนรูปที่เกิดร่วมกันตามสมควร

4

ตัวอย่าง

Udāharaṇa

โลภเหตุที่เกิดกับโลภมูลจิตทำให้จิต เจตสิก และจิตตชรูปในขณะนั้นมีโลภะเป็นราก

ความสัมพันธ์โดยเหตุปัจจัย

เหตุปัจจัยเปรียบเหมือนรากไม้ซึ่งยึดและหล่อเลี้ยงต้นไม้ ธรรมที่มีเหตุจึงมีกำลังและมีลักษณะตามรากที่ประกอบ

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka