อิสิคิลิสูตร

สรุปเนื้อหา อิสิคิลิสูตร โดยย่อ

อิสิคิลิสูตร (MN 116) เป็นพระสูตรที่สำคัญในมัชฌิมนิกาย พระสุตตันตปิฎก ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดง ณ ภูเขาอิสิคิลิ ใกล้กรุงราชคฤห์ พระสูตรนี้กล่าวถึงที่มาของชื่อภูเขาอิสิคิลิ และเป็นการกล่าวพระนามของพระปัจเจกพุทธเจ้าจำนวนมากที่เคยประทับอยู่ ณ ภูเขาลูกนี้ ซึ่งถือเป็นพระสูตรที่มีความศักดิ์สิทธิ์และนิยมนำมาสวดเพื่อแสดงความเคารพต่อพระปัจเจกพุทธเจ้า.

ในอิสิคิลิสูตร พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงตรัสถามภิกษุทั้งหลายถึงภูเขาต่าง ๆ ที่ล้อมรอบกรุงราชคฤห์ เช่น ภูเขาเวภาระ ภูเขาปัณฑวะ ภูเขาเวปุลละ และภูเขาคิชฌกูฏ โดยตรัสว่าภูเขาเหล่านั้นล้วนเคยมีชื่อเรียกอื่นมาก่อน. แต่สำหรับภูเขาอิสิคิลิ พระองค์ตรัสว่ามีชื่อและบัญญัติเช่นนี้มาโดยตลอด. ที่มาของชื่อภูเขาแห่งนี้เกิดจากในอดีตกาล มีพระปัจเจกพุทธเจ้า 500 องค์ ได้อาศัยอยู่บนภูเขาอิสิคิลิ. เมื่อพระปัจเจกพุทธเจ้าเหล่านั้นเข้าไปในภูเขา คนทั้งหลายจะมองเห็นท่าน แต่เมื่อท่านเข้าไปแล้วก็จะไม่เห็นอีก คนทั้งหลายจึงกล่าวกันว่า "ภูเขานี้กลืนกินฤๅษีเหล่านี้" (อิสิคิลติ) ด้วยเหตุนี้ ชื่อ "อิสิคิลิ" จึงเกิดขึ้น.

พระปัจเจกพุทธเจ้าคือพระพุทธเจ้าที่ตรัสรู้ธรรมได้ด้วยพระองค์เองโดยไม่มีใครสั่งสอน แต่ท่านมิได้ประกาศพระธรรมคำสอนเพื่อโปรดผู้อื่นให้บรรลุมรรคผลนิพพานตามท่าน. ในพระสูตรนี้ พระพุทธองค์ทรงตรัสพระนามของพระปัจเจกพุทธเจ้าหลายองค์ที่เคยประทับอยู่ที่ภูเขาอิสิคิลิ เช่น พระอริฏฐะ พระอุปริฏฐะ พระตครสิขี พระยสัสสี พระสุทัสสนะ พระปิยทัสสี พระคันธาระ พระปิณโฑละ พระอุปาสภะ พระนิถะ พระตถะ พระสุตวา และพระภาวิตัตตะ เป็นต้น. พระองค์ทรงสรรเสริญว่าพระปัจเจกพุทธเจ้าเหล่านั้นเป็นผู้มีธรรมเป็นสาระกว่าสัตว์ทั้งหลาย ไม่มีทุกข์ หมดความอยาก ได้บรรลุโพธิญาณเฉพาะตน ผู้ปราศจากลูกศรแห่งกิเลสและตัณหา.

การที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงกล่าวถึงพระนามและคุณของพระปัจเจกพุทธเจ้าเหล่านี้ ถือเป็นการแสดงการเคารพนับถือ และยังเป็นการยืนยันถึงการมีอยู่ของพระปัจเจกพุทธเจ้าในอดีตกาล. อิสิคิลิสูตรจึงเป็นพระสูตรที่พุทธศาสนิกชนนิยมนำมาสวดสาธยายเพื่อระลึกถึงและนมัสการพระปัจเจกพุทธเจ้า ซึ่งพระพุทธองค์ตรัสว่ามีผลและอานิสงส์มาก.