Dosamūla Citta

โทสมูลจิต

Consciousness Rooted in Hatred

2 ประเภท โทมนัส เวทนา อกุศล

โทสมูลจิต 2 ประเภท

โทสมูลจิตเป็นอกุศลจิตที่มีโทสะเป็นมูลและมีโมหะร่วมประกอบ เกิดขึ้นขณะไม่พอใจ ขัดเคือง โกรธ หรือประทุษร้าย มีโทมนัสเวทนาและปฏิฆะร่วมด้วยเสมอ จำแนกเป็น 2 ประเภทตามการเกิดขึ้นโดยมีหรือไม่มีการชักจูง

โทสมูลจิตทั้ง 2 ประเภท

1

โทสมูลจิต

โทมนสฺสสหคตํ ปฏิฆสมฺปยุตฺตํ อสงฺขาริกํ อกุสลจิตฺตํ

เกิดขึ้นโดยไม่มีการชักชวน พร้อมด้วยความไม่สบายใจ และประกอบด้วยความขัดเคือง

โทมนัสเวทนา โทจตุกเจตสิก
2

โทสมูลจิต

โทมนสฺสสหคตํ ปฏิฆสมฺปยุตฺตํ สสงฺขาริกํ อกุสลจิตฺตํ

เกิดขึ้นโดยมีการชักชวน พร้อมด้วยความไม่สบายใจ และประกอบด้วยความขัดเคือง

โทมนัสเวทนา โทจตุกเจตสิก ถีนทุกเจตสิก

เจตสิกที่เข้าประกอบในโทสมูลจิต

1

เจตสิกที่เข้าประกอบเหมือนกัน

Common Mental Factors

โทสมูลจิตทั้ง 2 ประเภทมีสัพพจิตตสาธารณเจตสิก 7 อกุศลสาธารณเจตสิก 4 และโทสเจตสิกเข้าประกอบเสมอ พร้อมด้วยปกิณณกเจตสิกตามสมควร

สัพพจิตตสาธารณเจตสิก 7 อกุศลสาธารณเจตสิก 4 โทสเจตสิก ปกิณณกเจตสิก
2

เจตสิกที่เข้าประกอบแตกต่างกัน

Variable Mental Factors

อิสสา มัจฉริยะ และกุกกุจจะอาจเข้าประกอบกับโทสมูลจิตตามอารมณ์และเหตุการณ์ ส่วนถีนะและมิทธะเข้าประกอบได้กับโทสมูลจิตประเภทสสังขาริก

อิสสาเจตสิก มัจฉริยเจตสิก กุกกุจจเจตสิก ถีนเจตสิก มิทธเจตสิก

พระอภิธรรมปิฎก (พระอภิธรรม 7 คัมภีร์)

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka