อัจฉริยัพภูตธัมมสูตร

สรุปเนื้อหา อัจฉริยัพภูตธัมมสูตร โดยย่อ

อัจฉริยัพภูตธัมมสูตร (พระสูตรว่าด้วยธรรมที่น่าอัศจรรย์ไม่เคยมีมา) เป็นพระสูตรหนึ่งในมัชฌิมนิกาย อุปริปัณณาสก์ ในพระไตรปิฎกภาษาบาลี พระสูตรนี้กล่าวถึงเหตุการณ์ที่ภิกษุจำนวนมากได้สนทนากันถึงอานุภาพและความน่าอัศจรรย์ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

เรื่องราวเริ่มต้นขึ้นที่พระวิหารเชตวัน ในกรุงสาวัตถี ภายหลังจากที่ภิกษุทั้งหลายกลับจากบิณฑบาตและฉันภัตตาหารเสร็จแล้ว ได้มาประชุมสนทนากันในโรงฉัน ภิกษุเหล่านั้นต่างพากันกล่าวสรรเสริญพระตถาคตถึงความน่าอัศจรรย์อย่างยิ่งที่พระองค์ทรงมีฤทธิ์มาก มีอานุภาพมาก สามารถระลึกถึงพระพุทธเจ้าในอดีตที่ปรินิพพานไปแล้วได้อย่างแจ่มแจ้ง โดยทรงทราบถึงชาติ กำเนิด พระนาม โคตร ศีล ธรรม ปัญญา วิหารธรรม และวิมุตติของพระพุทธเจ้าเหล่านั้น

พระอานนท์ซึ่งอยู่ในที่ประชุมนั้นด้วย ได้กล่าวเสริมว่า พระตถาคตทั้งหลายเป็นผู้ที่น่าอัศจรรย์และประกอบด้วยธรรมที่น่าอัศจรรย์อย่างแท้จริง ในเวลาเย็นวันนั้น พระผู้มีพระภาคเสด็จออกจากที่หลีกเร้นและเสด็จมายังโรงฉัน เมื่อทรงทราบถึงเรื่องที่ภิกษุทั้งหลายกำลังสนทนากันอยู่ จึงรับสั่งให้พระอานนท์อธิบายธรรมที่น่าอัศจรรย์ไม่เคยมีมาของพระองค์ให้ภิกษุเหล่านั้นฟัง เพื่อจดจำไว้

พระอานนท์ได้กราบทูลถึงคุณลักษณะอันน่าอัศจรรย์ของพระพุทธองค์ที่ได้เคยสดับมาทั้งหมด 19 ประการ ซึ่งรวมถึงเหตุการณ์สำคัญต่างๆ ในพุทธประวัติ เช่น การที่พระโพธิสัตว์เสด็จลงสู่พระครรภ์พระมารดาด้วยสติสัมปชัญญะ การบังเกิดของแสงสว่างอันโอฬารทั่วหมื่นโลกธาตุในขณะนั้น การที่เทวบุตรทั้งสี่เข้าถวายอารักขา การที่พระมารดาทรงดำรงอยู่ในศีลธรรมและปราศจากความกำหนัดยินดีในบุรุษเพศ การที่พระโพธิสัตว์ประสูติโดยพระมารดาทรงยืน และการที่พระโพธิสัตว์เสด็จออกจากครรภ์มารดาโดยบริสุทธิ์ผุดผ่อง พร้อมทั้งเปล่งอาสภิวาจา (วาจาอันอาจหาญ) ว่าเป็นผู้เลิศที่สุดในโลก เป็นต้น

เมื่อพระอานนท์กราบทูลจบ พระผู้มีพระภาคได้ตรัสเพิ่มธรรมอันน่าอัศจรรย์อีกหนึ่งประการ ทำให้คุณลักษณะอันน่าอัศจรรย์ไม่เคยมีมาของพระพุทธองค์รวมเป็น 20 ประการ ซึ่งเน้นย้ำถึงความเป็นพุทธภาวะที่เหนือกว่าสิ่งอื่นใดในโลก ธรรมที่น่าอัศจรรย์เหล่านี้เป็นเครื่องยืนยันถึงพุทธานุภาพและพระมหากรุณาธิคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และเป็นแรงบันดาลใจให้เหล่าภิกษุเกิดความเลื่อมใสตั้งมั่นในพระธรรมยิ่งขึ้น.