| พระไตรปิฏก | เล่มที่ 9 |
| นิกาย | ทีฆนิกาย |
| ผู้แสดงธรรม | พระพุทธเจ้า |
| ผู้ฟัง | ปริพาชกชื่อชาลิยะ |
| สถานที่ | โฆสิตาราม กรุงโกสัมพี |
| Link | ชาลิยสูตร |
ชาลิยสูตร อยู่ในทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เป็นการสนทนาระหว่างพระพุทธเจ้ากับปริพาชกชื่อ ชาลิยะ เกี่ยวกับประเด็นว่า ชีพ (วิญญาณ/ชีวิต) กับ กาย (ร่างกาย) เป็นอันเดียวกันหรือต่างกัน
พระพุทธเจ้ามิได้ทรงตอบคำถามนั้นโดยตรง แต่ทรงชี้ให้เห็นว่าการรู้แจ้งในประเด็นดังกล่าว ไม่ใช่หนทางนำไปสู่การพ้นทุกข์ ทรงแสดงธรรมที่เป็นเหตุให้พ้นจากทุกข์ได้จริง คือการปฏิบัติในอริยมรรคมีองค์ ๘ ได้แก่ ศีล สมาธิ และปัญญา จนกระทั่งบรรลุวิมุตติ (ความหลุดพ้น)
สาระสำคัญของชาลิยสูตรจึงเน้นย้ำถึงความสำคัญของการปฏิบัติธรรมเพื่อความหลุดพ้นจากทุกข์ มากกว่าการถกเถียงปัญหาปรัชญาที่ซับซ้อนโดยไม่เกิดประโยชน์ต่อการบรรลุธรรม
| พระสูตร | ผู้แสดงธรรม |
|---|---|
| พรหมชาลสูตร | พระพุทธเจ้า |
| สามัญญผลสูตร | พระพุทธเจ้า |
| มหาสีหนาทสูตร | พระพุทธเจ้า |
| อัมพัฏฐสูตร | พระพุทธเจ้า |
| เตวิชชสูตร | พระพุทธเจ้า |
| กูฏทันตสูตร | พระพุทธเจ้า |
| มหาลิสูตร | พระพุทธเจ้า |
| โสณทัณฑสูตร | พระพุทธเจ้า |
| โปฏฐปาทสูตร | พระพุทธเจ้า |
| สุภสูตร | พระอานนท์ |