โลหิจจสูตร

โลหิจจสูตร (ทีฆนิกาย DN 12) เล่าเรื่องราวเมื่อพระผู้มีพระภาคพร้อมด้วยภิกษุสงฆ์ ๕๐๐ รูป เสด็จจาริกไปถึงหมู่บ้านสาลวติกา ซึ่งโลหิจจพราหมณ์ปกครองอยู่ ขณะนั้น โลหิจจพราหมณ์มีความเห็นผิดว่า สมณะหรือพราหมณ์ผู้บรรลุกุศลธรรมแล้วไม่ควรสอนผู้อื่น เพราะการสอนผู้อื่นนั้นไร้ประโยชน์และเป็นความโลภ เปรียบเหมือนการปลดโซ่เก่าแล้วสร้างโซ่ใหม่ขึ้นมาแทน

เมื่อโลหิจจพราหมณ์ได้ยินข่าวคุณงามความดีของพระพุทธเจ้า จึงส่งโรสิกะช่างกัลบกไปอาราธนาพระองค์พร้อมภิกษุสงฆ์ไปรับภัตตาหารในวันรุ่งขึ้น ระหว่างทาง โรสิกะได้กราบทูลให้พระพุทธเจ้าทรงทราบถึงทิฏฐิของโลหิจจพราหมณ์

หลังจากฉันภัตตาหารแล้ว พระพุทธเจ้าทรงสนทนากับโลหิจจพราหมณ์ ทรงชี้ให้เห็นว่า หากพราหมณ์ผู้ปกครองหมู่บ้านสาลวติกาจะบริโภคผลประโยชน์แต่ผู้เดียวไม่แบ่งปันแก่ผู้อื่น ก็จะเป็นการทำอันตรายต่อประชาชนของตน เช่นเดียวกัน ผู้ที่บรรลุธรรมแล้วไม่ยอมสอนผู้อื่น ก็เป็นการทำอันตรายแก่ผู้ที่ควรได้รับธรรมนั้น และเป็นการตั้งจิตเป็นศัตรู พระองค์ทรงแสดงศาสดา ๓ ประเภทที่ควรถูกตำหนิ และทรงเน้นย้ำถึงศาสดาที่ควรได้รับการสรรเสริญ ซึ่งคือพระสัมมาสัมพุทธเจ้าผู้ตรัสรู้ชอบด้วยพระองค์เอง และทรงประกาศธรรมเพื่อประโยชน์และความสุขของมหาชน

พระพุทธองค์ทรงอธิบายถึงคุณสมบัติของพระอรหันต์ที่ประกอบด้วยวิชชาและจรณะ การสำรวมอินทรีย์ การบรรลุฌาน และญาณทัสสนะต่างๆ อันเป็นทางนำไปสู่การหลุดพ้นจากทุกข์ เมื่อฟังพระธรรมเทศนาจบ โลหิจจพราหมณ์ละทิ้งความเห็นผิด แสดงตนเป็นอุบาสก ขอถึงพระรัตนตรัยเป็นสรณะตลอดชีวิต