| พระไตรปิฎก | เล่มที่ 16 |
| นิกาย | สังยุตตนิกาย |
| ผู้แสดงธรรม | พระพุทธเจ้า |
| ผู้ฟัง | หมู่ภิกษุ |
| สถานที่ | พระเชตวัน กรุงสาวัตถี |
| Link | ทารุณสูตร |
"ทารุณสูตร" ไม่ได้เป็นชื่อสูตรที่ปรากฏอย่างเป็นทางการในพระไตรปิฎกภาษาบาลีโดยตรง แต่เป็นคำเรียกเชิงพรรณนาในภาษาไทยที่ใช้สำหรับอธิบายพระสูตรหรือส่วนของพระสูตรที่พรรณนาถึงความจริงอันรุนแรง เข้มข้น หรือยากแก่การยอมรับ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องของผลแห่งกรรม ความทุกข์ หรือการปฏิบัติที่ต้องอาศัยความเพียรอย่างมาก
ในสังยุตตนิกาย ซึ่งเป็นหมวดที่รวบรวมพระสูตรว่าด้วยเรื่องที่สัมพันธ์กัน ทารุณสูตรจึงมักหมายถึงส่วนที่พระพุทธองค์ทรงแสดงธรรมที่เน้นย้ำถึงความน่ากลัวของสังสารวัฏ ความทุกข์ที่เกิดจากการยึดมั่นในขันธ์ ๕ ความไม่เที่ยงของสรรพสิ่ง และผลกรรมอันหนักหน่วงจากการกระทำอกุศลกรรมต่างๆ อย่างชัดเจนและตรงไปตรงมา เพื่อให้ผู้ฟังเกิดความสลดสังเวชและเร่งรีบปฏิบัติธรรม
กล่าวโดยสรุป ทารุณสูตรในสังยุตตนิกายจึงเป็นการประมวลคำสอนที่มุ่งชี้ให้เห็นสภาพความเป็นจริงของโลกและชีวิตที่เป็นทุกข์อย่างยิ่ง หากยังคงติดข้องหรือหลงผิด เพื่อกระตุ้นให้เกิดปัญญาเห็นแจ้ง และนำไปสู่การละคลายจากความยึดมั่นถือมั่นอันเป็นหนทางแห่งความพ้นทุกข์
| พระสูตร | ผู้แสดงธรรม |
|---|---|
| ปฏิจจสมุปปาทสูตร | พระอานนท์ |
| อัสสุตวาสูตร | พระพุทธเจ้า |
| ทุติยญาณวัตถุสูตร | พระพุทธเจ้า |
| เวปุลลปัพพตสูตร | พระพุทธเจ้า |
| โกลิตสูตร | พระมหาโมคคัลลานะ |
| ปุตตมังสสูตร | พระพุทธเจ้า |
| อัฏฐิสูตร | พระพุทธเจ้า |
| อโนตตัปปมูลกสูตร | พระพุทธเจ้า |
| สัญเจตนาสูตร | พระพุทธเจ้า |
| วิญญาณสูตรที่ ๙ | พระพุทธเจ้า |