โพชฌงค์ นีวรณสูตร

สรุปเนื้อหา โพชฌงค์ นีวรณสูตร โดยย่อ

นีวรณสูตร เป็นพระสูตรที่อยู่ในสังยุตตนิกาย มหาวารวรรค พระสูตรนี้กล่าวถึง "นิวรณ์ 5" ซึ่งเป็นธรรมอันเป็นเครื่องกั้นจิตไม่ให้ก้าวหน้าในคุณธรรม เปรียบเสมือนเครื่องปิดกั้น หรือขัดขวางไม่ให้บรรลุความดี นิวรณ์ทั้ง 5 ประการ ได้แก่:

• กามฉันทะ: ความยินดีพอใจในกามคุณ
• พยาบาท: ความคิดร้าย ความอาฆาต พยาบาท
• ถีนมิทธะ: ความง่วงเหงา ความหดหู่เซื่องซึม
• อุทธัจจกุกกุจจะ: ความฟุ้งซ่าน รำคาญใจ
• วิจิกิจฉา: ความลังเลสงสัย ไม่แน่ใจ

นิวรณ์เหล่านี้ทำให้จิตเศร้าหมอง ทอนกำลังปัญญา และเป็นอุปสรรคต่อการบรรลุธรรม ตรงกันข้ามกับ "โพชฌงค์ 7" ซึ่งเป็นธรรมที่เป็นองค์แห่งการตรัสรู้ โพชฌงค์ 7 ประการ ได้แก่ สติ, ธัมมวิจยะ (การสอดส่องเลือกเฟ้นธรรม), วิริยะ, ปีติ, ปัสสัทธิ (ความสงบกายใจ), สมาธิ และอุเบกขา โพชฌงค์เหล่านี้เมื่อเจริญให้มาก ย่อมนำไปสู่ความรู้แจ้ง ความตรัสรู้ และนิพพาน โดยโพชฌงค์เปรียบเหมือนแสงสว่างที่ขจัดความมืดของนิวรณ์ให้หมดไป