Mahaggata Citta

มหัคคตจิต

Sublime Consciousness

27 ประเภท6 กลุ่มรูป–อรูป

มหัคคตจิต 27 ประเภท

มหัคคตจิต คือจิตที่ถึงความเป็นสภาวะอันยิ่งใหญ่ด้วยกำลังฌาน อยู่เหนือกามาวจรจิต แบ่งเป็นรูปาวจรจิต 15 และอรูปาวจรจิต 12 รวมเป็นมหัคคตจิต 27 ประเภท

เมื่อจำแนกตามชาติของจิต รูปาวจรจิตและอรูปาวจรจิตต่างแบ่งเป็นกุศล วิบาก และกิริยา จึงรวมเป็น 6 กลุ่ม

มหัคคตจิตทั้ง 6 กลุ่ม

5

รูปาวจรกุศลจิต 5

Fine-Material-Sphere Wholesome Consciousness

กุศลจิตที่เกิดจากการเจริญสมถกรรมฐานจนเข้าถึงรูปฌาน จำแนกเป็น 5 ประเภทตามองค์ฌาน ตั้งแต่ปฐมฌานถึงปัญจมฌาน

รูปฌานกุศลจิตปฐมฌาน–ปัญจมฌาน
5

รูปาวจรวิปากจิต 5

Fine-Material-Sphere Resultant Consciousness

วิบากจิตที่เป็นผลของรูปาวจรกุศลจิต ทำหน้าที่ปฏิสนธิ ภวังค์ และจุติของรูปพรหมบุคคล จำแนกตามรูปฌานเป็น 5 ประเภท

รูปภูมิวิปากจิตปฏิสนธิ
5

รูปาวจรกิริยาจิต 5

Fine-Material-Sphere Functional Consciousness

รูปฌานจิตของพระอรหันต์ เป็นกิริยาจิตที่ไม่ก่อให้เกิดวิบากในอนาคต จำแนกตามองค์ฌานเป็น 5 ประเภท

รูปฌานกิริยาจิตพระอรหันต์
4

อรูปาวจรกุศลจิต 4

Immaterial-Sphere Wholesome Consciousness

กุศลจิตที่เกิดจากการเจริญอรูปกรรมฐานจนเข้าถึงอรูปฌาน 4 ตั้งแต่อากาสานัญจายตนะถึงเนวสัญญานาสัญญายตนะ

อรูปฌานกุศลจิตอรูปกรรมฐาน
4

อรูปาวจรวิปากจิต 4

Immaterial-Sphere Resultant Consciousness

วิบากจิตที่เป็นผลของอรูปาวจรกุศลจิต ทำหน้าที่ปฏิสนธิ ภวังค์ และจุติในอรูปภูมิ จำแนกเป็น 4 ประเภท

อรูปภูมิวิปากจิตปฏิสนธิ
4

อรูปาวจรกิริยาจิต 4

Immaterial-Sphere Functional Consciousness

อรูปฌานจิตของพระอรหันต์ เป็นกิริยาจิตที่ไม่ก่อวิบากในอนาคต จำแนกตามอรูปฌานเป็น 4 ประเภท

อรูปฌานกิริยาจิตพระอรหันต์

พระอภิธรรมปิฎก (พระอภิธรรม 7 คัมภีร์)

สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka