ปฐมกามภูสูตร

สรุปเนื้อหา ปฐมกามภูสูตร โดยย่อ

ปฐมกามภูสูตร เป็นพระสูตรที่อยู่ในหมวดสังยุตตนิกาย สฬายตนวรรค. ในสูตรนี้ ท่านพระกามภูได้สนทนากับจิตตคฤหบดีเกี่ยวกับเรื่อง "สังขาร" ซึ่งท่านพระกามภูได้อธิบายว่าสังขารมี 3 คือ กายสังขาร วจีสังขาร และจิตตสังขาร.

กายสังขาร หมายถึง ลมหายใจเข้าและลมหายใจออก ที่เกิดขึ้นและเนื่องด้วยกาย. วจีสังขาร หมายถึง วิตกวิจาร หรือการตรึกนึก. ส่วนจิตตสังขาร หมายถึง สัญญา (ความจำได้หมายรู้) และเวทนา (ความรู้สึก).

นอกจากนี้ ปฐมกามภูสูตรยังกล่าวถึงการเข้าสัญญาเวทยิตนิโรธสมาบัติ ซึ่งเป็นสภาวะที่จิตสงบระงับอย่างยิ่ง โดยก่อนจะเข้าสมาบัตินี้ ภิกษุจะได้อบรมจิตให้มีคุณธรรม 2 ประการ คือ สมถะ (ความสงบแห่งจิต) และวิปัสสนา (การเห็นแจ้งตามความเป็นจริง) ซึ่งธรรมทั้งสองนี้มีอุปการะมากแก่การเข้าสัญญาเวทยิตนิโรธสมาบัติ. เมื่อออกจากสมาบัติ วจีสังขารจะดับไปก่อน แล้วจึงเป็นกายสังขาร และสุดท้ายคือจิตตสังขาร.