| พระไตรปิฎก | เล่มที่ 19 |
| นิกาย | สังยุตตนิกาย |
| ผู้แสดงธรรม | พระอานนท์ |
| ผู้ฟัง | พระภัททะ |
| สถานที่ | เมืองปาฏลีบุตร |
| Link | ปริหานสูตร |
ปริหานสูตร เป็นพระสูตรในสังยุตตนิกาย มีเนื้อหาเกี่ยวกับการเสื่อมและการไม่เสื่อมจากกุศลธรรม. พระสูตรนี้มีหลายส่วน เช่น ปริหานสูตรที่แสดงถึงอกุศลกรรมที่ทำให้เกิดความเสื่อม และอปริหานิยสูตรที่กล่าวถึงธรรมอันไม่เสื่อม.
เนื้อหาโดยย่อของปริหานสูตรแสดงถึง "ปริหานธรรม" คือธรรมที่ทำให้เกิดความเสื่อม และ "อปริหานธรรม" คือธรรมอันไม่เสื่อม. ภิกษุผู้มีธรรมอันเสื่อม คือ ภิกษุที่ไม่ฟังธรรมใหม่ หรือธรรมที่เคยฟังแล้วก็เลอะเลือน ไม่สามารถระลึกรู้ธรรมที่เคยรู้ได้. ในทางตรงกันข้าม ภิกษุผู้มีธรรมอันไม่เสื่อม คือ ภิกษุที่ยังคงฟังธรรมใหม่ ธรรมที่เคยฟังแล้วก็ไม่เลอะเลือน และสามารถระลึกรู้ธรรมที่เคยรู้ได้.
นอกจากนี้ ยังมีปริหานสูตรที่กล่าวถึงธรรม 3 ประการที่ทำให้เกิดความเสื่อมแก่ภิกษุผู้เป็นเสขะ (ผู้กำลังศึกษา) ได้แก่ การคลุกคลีด้วยหมู่คณะ, การชอบพูดคุย, และการชอบหลับ. ส่วนอริยบุคคล (ผู้บรรลุธรรม) จะไม่เสื่อมเพราะธรรมเหล่านี้.
ในส่วนของอปริหานิยสูตร ได้กล่าวถึงธรรม 6 ประการ ที่เป็นเครื่องไม่ให้เสื่อมจากกุศลธรรม ได้แก่ ความไม่เป็นผู้ชอบการงาน, ไม่ชอบการพูดคุย, ไม่ชอบการนอนหลับ, ไม่ชอบการคลุกคลีด้วยหมู่คณะ, ความเป็นผู้ว่าง่าย, และความเป็นผู้มีมิตรดี.
| พระสูตร | ผู้แสดงธรรม |
|---|---|
| ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร | พระพุทธเจ้า |
| โอรัมภาคิยสูตร | พระพุทธเจ้า |
| สาเกตสูตร | พระพุทธเจ้า |
| โพชฌังคสูตร | พระพุทธเจ้า |
| ปเทสสูตร | พระอนุรุทธะ |
| อัมพปาลิวนสูตร | พระอนุรุทธะ |
| อปารสูตร | พระพุทธเจ้า |
| ปฐมปุพพารามสูตร | พระพุทธเจ้า |
| ภัททิยสูตร | พระพุทธเจ้า |