| พระไตรปิฎก | เล่มที่ 19 |
| นิกาย | สังยุตตนิกาย |
| ผู้แสดงธรรม | พระพุทธเจ้า |
| ผู้ฟัง | หมู่ภิกษุ |
| สถานที่ | |
| Link | สุทธสูตร |
สังยุตตนิกาย เป็นส่วนหนึ่งของพระสุตตันตปิฎกในพระไตรปิฎกภาษาบาลี. คำว่า "สังยุต" หมายถึง "หมวด" หรือ "กลุ่ม" ซึ่งบ่งบอกถึงการรวบรวมพระสูตรที่มีเนื้อหาเกี่ยวข้องกัน หรือมีหัวข้อเรื่องเดียวกัน หรือเกี่ยวข้องกับบุคคลเดียวกันไว้ในกลุ่มเดียวกัน. สังยุตตนิกายแบ่งออกเป็น 5 วรรคใหญ่ๆ คือ สคาถวรรค, นิทานวรรค, ขันธวารวรรค, สฬายตนวรรค และมหาวารวรรค.
ในสังยุตตนิกาย มีพระสูตรจำนวนมาก โดยประมาณ 2,752 สูตร. พระสูตรเหล่านี้มีความหลากหลายในเนื้อหา บางสูตรเป็นบทสนทนาระหว่างพระพุทธเจ้ากับเทวดา, เทพบุตร, พราหมณ์, พระเจ้าปเสนทิโกศล หรือแม้กระทั่งมาร. นอกจากนี้ ยังมีพระสูตรที่ว่าด้วยหลักธรรมสำคัญ เช่น อริยสัจ 4, ปฏิจจสมุปบาท, ขันธ์ 5, อายตนะ 6, โพชฌงค์ 7, มรรคมีองค์ 8 เป็นต้น.
ตัวอย่างของพระสูตรในสังยุตตนิกาย ได้แก่ สุทธกสูตร ซึ่งกล่าวถึงกำเนิดของนาค 4 จำพวก คือ เกิดจากไข่, เกิดในครรภ์, เกิดในเถ้าไคล และเกิดผุดขึ้น. อีกตัวอย่างหนึ่งคือ โอฆตรณสูตร ในสคาถวรรค ซึ่งเทวดาได้ทูลถามพระพุทธเจ้าถึงวิธีการข้ามโอฆะ (กองทุกข์) และพระพุทธองค์ตรัสตอบว่า ทรงข้ามได้ด้วยการไม่พักและไม่เพียร. นอกจากนี้ ยังมีสูตรที่กล่าวถึงความแตกต่างระหว่างอริยสาวกผู้ได้สดับกับปุถุชนผู้ไม่ได้สดับ โดยยกตัวอย่างการเข้าถึงภพภูมิของเทวดาชั้นต่างๆ ตามระดับฌานที่บำเพ็ญ.
สังยุตตนิกายมีความสำคัญอย่างยิ่งในการศึกษาพระพุทธศาสนา เพราะเป็นแหล่งรวบรวมคำสอนที่เป็นหลักการสำคัญของพระพุทธศาสนา. การจัดกลุ่มพระสูตรทำให้ผู้ศึกษาเข้าใจหลักธรรมได้อย่างเป็นระบบ และเห็นถึงความเชื่อมโยงของคำสอนต่างๆ. การใช้สัญลักษณ์และการเปรียบเทียบในพระสูตรต่างๆ ช่วยให้เนื้อหาเข้าใจง่ายและน่าจดจำ.
| พระสูตร | ผู้แสดงธรรม |
|---|---|
| ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร | พระพุทธเจ้า |
| พลาทิสูตร | พระพุทธเจ้า |
| มัลลกสูตร | พระพุทธเจ้า |
| เอกพีชีสูตร | พระพุทธเจ้า |
| กัปปสหัสสสูตร | พระอนุรุทธะ |
| ปฐมสรณานิสักกสูตร | พระพุทธเจ้า |
| อริยสัจ อรหันตสูตร | พระพุทธเจ้า |
| ตถาคตสูตร | พระพุทธเจ้า |
| เวสาลีสูตร | พระพุทธเจ้า |