โพชฌาสูตร

โพชฌาสูตร (Bojjhasutta) เป็นพระสูตรที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงแก่ อุบาสิกาชื่อโพชฌา ณ เชตวันมหาวิหาร โดยทรงอธิบายถึงอานิสงส์อันยิ่งใหญ่ของการรักษา อุโบสถศีล 8 ประการ ว่าเป็นมหากุศลที่มีผลมาก มีอานิสงส์มาก มีความรุ่งเรืองและแผ่ไพศาลยิ่งนัก

หลักการปฏิบัติอุโบสถตามพระสูตรนี้ คือการที่อุบาสกอุบาสิกาพิจารณาเห็นว่า "พระอรหันต์ทั้งหลายได้ละเว้นจากอกุศลธรรมตลอดชีวิต ฉันใด แม้เราในวันนี้และคืนนี้ ก็ขอละเว้นจากอกุศลธรรมเหล่านั้นเพื่อเป็นการปฏิบัติตามรอยพระอรหันต์ ฉันนั้น" โดยทรงแจกแจงศีล 8 ประการ ได้แก่:

• เว้นจากการฆ่าสัตว์ (ปาณาติบาต)
• เว้นจากการถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ (อทินนาทาน)
• เว้นจากการกล่าวเท็จ (มุสาวาท)
• เว้นจากการดื่มน้ำเมา (สุราเมรัย)
• เว้นจากการประพฤติผิดพรหมจรรย์ (เมถุน)
• เว้นจากการบริโภคอาหารในยามวิกาล
• เว้นจากการทัดทรงดอกไม้ ของหอม และการฟ้อนรำขับร้อง
• เว้นจากการนอนบนที่นอนอันสูงใหญ่และยัดด้วยนุ่นสำลี

พระพุทธองค์ทรงเปรียบเทียบว่า การรักษาอุโบสถศีลนี้มีผลบุญมหาศาลยิ่งกว่าการได้ครองราชสมบัติใน มหาชนบททั้ง 16 ทั่วชมพูทวีป เพราะราชสมบัติของมนุษย์นั้นเป็นสิ่งเล็กน้อยเมื่อเทียบกับ ทิพยสมบัติ โดยผู้ที่รักษาศีลอุโบสถอย่างเคร่งครัดย่อมมีโอกาสไปเกิดในสวรรค์ชั้นต่างๆ ตั้งแต่ชั้น จาตุมหาราชิกา จนถึงชั้น ปรนิมมิตวสวัตดี ตามลำดับแห่งความประณีตของกุศลกรรม

ท้ายที่สุด พระองค์ทรงย้ำว่า อานิสงส์ของอุโบสถศีลมีค่าเหนือกว่ารัตนะทั้งปวง ทั้งทองคำ มุกดา หรือมณีโชติในโลกมนุษย์ รวมทั้งแสงสว่างจากดวงจันทร์และดวงดาวทั้งหลายก็มิอาจเทียบได้ ดังนั้น ทั้งชายและหญิงผู้มีศีล หากได้บำเพ็ญอุโบสถศีล 8 ประการ ย่อมชื่อว่าได้ทำบุญอันนำมาซึ่งความสุข และย่อมเข้าถึงสวรรค์อันเป็นที่ที่ผู้รู้ไม่ตำหนิได้