อุปาลิเถราปทาน

อุปาลิเถราปทาน เป็นเรื่องราวการบำเพ็ญบารมีของ พระอุปาลีเถระ ผู้เป็นเลิศด้านพระวินัย โดยท่านได้กล่าวถึงประวัติในอดีตชาติและการบรรลุธรรมในปัจจุบันชาติ เพื่อเป็นธรรมทานแก่พุทธศาสนิกชน โดยสรุปใจความสำคัญได้ดังนี้:

• การสร้างบุญบารมีในอดีตชาติ: ในสมัยพระพุทธเจ้าพระนามว่า ปทุมุตตระ ท่านอุปาลีเกิดเป็นพราหมณ์ชื่อ สุนันทะ แม้ตอนแรกจะมีความถือตัวว่าเป็นผู้มีความรู้ แต่เมื่อได้ฟังพระธรรมเทศนาและเห็นความบริสุทธิ์ของพระพุทธองค์ จึงเกิดความเลื่อมใส ได้สละทรัพย์สร้าง สังฆาราม ถวายแด่พระพุทธเจ้าและพระสงฆ์สาวกด้วยความศรัทธาอย่างยิ่งยวด พร้อมตั้งจิตอธิษฐานขอเป็นผู้เลิศในทางพระวินัย
• กรรมในอดีต: ท่านได้เล่าถึงกรรมในชาติหนึ่งที่เคยปรามาสพระพุทธเจ้าด้วยความเย่อหยิ่งและโกรธเคืองช้างที่ตื่นกลัว จนทำให้ต้องเสวยทุกข์ในอบายภูมิ แต่ด้วยอานิสงส์ที่ได้กราบขอขมาพระพุทธองค์ ทำให้ท่านพ้นจากความเร่าร้อนและได้เข้าสู่เส้นทางแห่งการบรรลุธรรมในที่สุด
• การบรรลุธรรมในปัจจุบัน: ในยุคของพระสมณโคดมพุทธเจ้า ท่านได้ออกบวชและศึกษาพระธรรมวินัยอย่างแตกฉาน ด้วยความเพียรพยายามและการสั่งสมบารมีมาแต่อดีต ทำให้ท่านได้บรรลุเป็น พระอรหันต์ ผู้ทรงคุณธรรมอันประเสริฐ และได้รับการยกย่องจากพระพุทธเจ้าให้เป็น เอตทัคคะผู้เลิศในทางพระวินัย

คำสอนหลักและบทสรุป: พระอุปาลีเถระได้ย้ำเตือนถึงความสำคัญของการ รักษาพระวินัย ซึ่งเปรียบเสมือนกำแพงและประตูของพระพุทธศาสนา ท่านเปรียบพระธรรมวินัยว่าเป็นโอสถที่ขจัดกิเลสและอาสวะทั้งปวง พร้อมทั้งแนะนำให้พุทธศาสนิกชนหมั่นสร้างบุญกุศล ไม่ประมาทในกาลเวลา และเคารพในพระธรรมวินัย ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญในการนำพาตนให้พ้นจากห้วงแห่งการเวียนว่ายตายเกิด สู่ความดับทุกข์คือ นิพพาน อันเป็นเป้าหมายสูงสุด