ปัจจุปัฏฐานสัญญกเถราปทาน เป็นเรื่องราวในอดีตชาติของพระเถระรูปหนึ่งผู้มีจิตเลื่อมใสในการปรนนิบัติบูชาพระบรมสารีริกธาตุ โดยในสมัยพระพุทธเจ้าพระนามว่า อรรถทัสสี หลังจากที่พระพุทธองค์เสด็จดับขันธปรินิพพานแล้ว ท่านได้ไปเกิดในกำเนิดยักษ์ แม้จะมีทรัพย์สมบัติมากมาย แต่ท่านกลับรู้สึกเสียใจอย่างยิ่งที่พลาดโอกาสในการทำบุญกับพระพุทธเจ้าขณะที่ยังทรงพระชนม์อยู่

ในขณะที่ท่านกำลังโศกเศร้า พระสาครเถระ ซึ่งเป็นสาวกของพระอรรถทัสสีพุทธเจ้าได้เมตตามาโปรด โดยชี้ให้เห็นสัจธรรมว่า การทำบุญกับพระพุทธเจ้าในขณะที่ยังทรงพระชนม์อยู่ กับการบูชาพระบรมสารีริกธาตุของพระองค์หลังจากปรินิพพานแล้วนั้น มีผลบุญเสมอกัน หากมีจิตเลื่อมใสศรัทธาที่บริสุทธิ์และตั้งมั่นในเจตนาเดียวกัน ท่านจึงได้รับคำแนะนำให้สร้างสถูปเจดีย์เพื่อบรรจุพระบรมสารีริกธาตุและบูชาด้วยความเคารพ

หลังจากได้รับคำแนะนำ ท่านจึงได้ดำเนินการสร้างสถูปและปรนนิบัติบูชาพระบรมสารีริกธาตุด้วยความเลื่อมใสเป็นเวลาถึง 5 ปี ด้วยอานิสงส์แห่งการกระทำนี้ ทำให้ท่านได้รับผลบุญมหาศาล ดังนี้:

  • การเสวยสุขในเทวโลกและมนุษยโลก: ได้เสวยสมบัติอันประณีตในภพภูมิต่างๆ ตามลำดับ
  • การเป็นพระเจ้าจักรพรรดิ: ได้เกิดเป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้ทรงสมบูรณ์ด้วยรัตนะ 7 ประการ มีพระปัญญามาก และมีพระราชอำนาจครอบคลุมทวีปทั้ง 4 ถึง 700 ครั้ง
  • การบรรลุธรรมในชาติสุดท้าย: ด้วยบุญบารมีที่สั่งสมมา ทำให้ในชาติปัจจุบันท่านได้ออกบวชและบรรลุเป็นพระอรหันต์ผู้แตกฉานใน ปฏิสัมภิทาญาณ 4

สรุปใจความสำคัญของพระสูตรนี้คือ การแสดงให้เห็นถึง อานุภาพแห่งศรัทธา ที่มีต่อพระพุทธเจ้า ไม่ว่าพระองค์จะยังทรงพระชนม์อยู่หรือเสด็จดับขันธปรินิพพานไปแล้ว หากผู้ใดกระทำสักการบูชาด้วยจิตที่เลื่อมใสอย่างแท้จริง ย่อมได้รับผลบุญที่ยิ่งใหญ่ไม่แตกต่างกัน และเป็นเหตุปัจจัยสำคัญที่นำพาไปสู่ความหลุดพ้นจากวัฏสงสารได้ในที่สุด

อ่านพระสูตรฉบับเต็ม →
ปรับปรุงข้อมูลล่าสุดวันที่ 2026-09-07