ตรณิยเถราปทาน

เนื้อหาในตรณิยเถราปทานกล่าวถึงประวัติและผลบุญในอดีตชาติของพระตรณิยเถระ ผู้ซึ่งระลึกชาติและผลแห่งกรรมที่นำท่านไปสู่ความสำเร็จในพระศาสนา โดยมีใจความสำคัญสรุปได้ดังนี้

ในอดีตกาลสมัยของพระอัตถทัสสีพุทธเจ้า พระพุทธองค์พร้อมด้วยพระสาวกได้เสด็จดำเนินมาถึงฝั่งแม่น้ำคงคา ซึ่งในขณะนั้นแม่น้ำมีความลึกและเชี่ยวกรากยากที่จะข้ามไปได้ ท่านซึ่งเป็นเพียงบุคคลธรรมดาในขณะนั้น ได้มีจิตเลื่อมใสศรัทธาจึงได้ช่วยเป็นธุระพาพระพุทธองค์และพระภิกษุสงฆ์ข้ามฝั่งแม่น้ำคงคาได้อย่างปลอดภัย ด้วยอานิสงส์แห่งการช่วยเหลือในครั้งนั้น ส่งผลให้ท่านไม่เคยไปเกิดในทุคติภูมิเลยตลอดระยะเวลา 18 กัป

ผลบุญจากการกระทำอันเป็นกุศลยังส่งผลให้ท่านได้รับอานิสงส์ในสังสารวัฏ ดังนี้:

• ในทางโลก: ท่านได้เสวยทิพยสมบัติและเกิดเป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้ทรงพลานุภาพถึง 5 ครั้ง ในช่วง 13 กัปที่ผ่านมา โดยสมบูรณ์ด้วยรัตนะทั้ง 7 ประการ
• ในทางธรรม: ในชาติสุดท้ายนี้ ท่านได้เกิดในตระกูลพราหมณ์ และได้ออกบวชในพระพุทธศาสนาพร้อมกับสหายอีก 3 ท่าน จนกระทั่งบรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ผู้แตกฉานในปฏิสัมภิทา 4 สามารถทำกิจแห่งพระพุทธศาสนาได้สำเร็จบริบูรณ์

บทสรุปของพระสูตรนี้แสดงให้เห็นถึงอานิสงส์ของการทำบุญกับเนื้อนาบุญที่ยิ่งใหญ่ คือพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระสงฆ์สาวก แม้จะเป็นการกระทำเพียงเล็กน้อยแต่หากทำด้วยจิตที่เลื่อมใส ย่อมส่งผลให้ได้รับความสุขทั้งในโลกียสุขและนำไปสู่ความหลุดพ้นจากวัฏสงสารในที่สุด