คยากัสสปเถราปทาน

เนื้อหาจาก คยากัสสปเถราปทาน (Gayākassapattheraapadāna) บันทึกประวัติและผลแห่งกรรมดีในอดีตชาติของ พระคยากัสสปเถระ ซึ่งได้บอกเล่าเรื่องราวความเลื่อมใสศรัทธาที่มีต่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในอดีตกาล โดยย้อนไปเมื่อ ๓๑ กัปที่ผ่านมา

ในกาลนั้น ท่านเกิดเป็นดาบสผู้ครองหนังเสือเป็นเครื่องนุ่งห่ม มีหน้าที่แบกหาบสิ่งของ วันหนึ่งขณะที่กำลังแบกหาบอยู่ ได้นำผลมะพลับ (โกลผล) มายังอาศรมของตน ขณะนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้า ผู้ทรงเป็นพระชินเจ้าพระองค์เดียว ไม่มีใครเสมอเหมือน เสด็จมายังอาศรมด้วยพระรัศมีที่สว่างไสวอยู่เป็นนิตย์ ด้วยจิตใจที่เลื่อมใสศรัทธาอย่างยิ่ง ท่านจึงได้ประคองอภิวาทพระสุปฏิปันโน และน้อมถวายผลมะพลับด้วยมือทั้งสองข้างด้วยความเคารพ

ผลบุญจากการถวายผลไม้แด่พระพุทธเจ้าในครั้งนั้น ส่งผลให้ท่านได้รับอานิสงส์อันยิ่งใหญ่ ดังนี้

• ไม่เคยรู้จักทุคติภูมิ (อบายภูมิ) ตลอด ๓๑ กัปที่ผ่านมา
• กิเลสทั้งหลายถูกเผาผลาญให้หมดสิ้นไปแล้ว
• บรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ผู้ไร้ (anāsavo)
• ถึงพร้อมด้วยปฏิสัมภิทา ๔ และบรรลุวิชชา ๓
• ปฏิบัติสำเร็จคำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นที่เรียบร้อยแล้ว

คำสอนหลักและใจความสำคัญของปทานบทนี้ คือ การชี้ให้เห็นถึงอานุภาพแห่งทานที่กระทำด้วยจิตใจที่เลื่อมใสศรัทธาอย่างแท้จริงในเนื้อนาบุญอันยอดเยี่ยมอย่างพระสัมมาสัมพุทธเจ้า แม้จะเป็นทานวัตถุเพียงเล็กน้อย เช่น ผลไม้ ก็สามารถส่งผลให้ผู้ถวายพ้นจากความทุกข์ในทุคติภูมิ และนำพาจิตใจไปสู่ความหลุดพ้น บรรลุพระนิพพานและคุณวิเศษชั้นสูงในที่สุด