Paṭisambhidāpattasutta

ปฏิสัมภิทาสูตร

Attaining the Methods of Textual Analysis

ข้อมูล ปฏิสัมภิทาสูตร
พระไตรปิฎกเล่มที่ 22
นิกายอังคุตรนิกาย
ผู้แสดงธรรมพระพุทธเจ้า
ผู้ฟังหมู่ภิกษุ
สถานที่
อ่านพระสูตรปฏิสัมภิทาสูตร →

สรุปเนื้อหา ปฏิสัมภิทาสูตร

ปฏิสัมภิทาสูตร (อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต) ได้กล่าวถึงคุณสมบัติของภิกษุผู้เป็นเถระ (ผู้มีความเป็นผู้ใหญ่ในธรรม) ซึ่งเป็นที่รัก เคารพ และยกย่องของเพื่อนสหธรรมิก โดยต้องประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญ 5 ประการ เพื่อให้การอยู่ร่วมกันและการทำหน้าที่ในหมู่คณะเป็นไปอย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพ

คุณสมบัติทั้ง 5 ประการที่ทำให้ภิกษุเป็นที่รักและน่านับถือ มีดังนี้:

  • ปฏิสัมภิทา 4 ประการ: อันได้แก่
    • อัตถปฏิสัมภิทา: ความแตกฉานในอรรถ (เข้าใจเนื้อความหรือเป้าหมาย)
    • ธัมมปฏิสัมภิทา: ความแตกฉานในธรรม (เข้าใจในตัวบทหรือหลักการ)
    • นิรุตติปฏิสัมภิทา: ความแตกฉานในนิรุตติ (เข้าใจภาษาหรือคำจำกัดความ)
    • ปฏิภาณปฏิสัมภิทา: ความแตกฉานในปฏิภาณ (มีความฉลาดรอบรู้ในการสื่อสารและแก้ปัญหาเฉพาะหน้า)
  • ความสามารถในการเกื้อกูล: มีความคล่องแคล่ว ไม่เกียจคร้าน ในการช่วยเหลือเพื่อนสหธรรมิกในกิจการงานต่างๆ รู้จักวิธีการจัดการและจัดระเบียบงานให้สำเร็จลุล่วงด้วยดี

สรุปได้ว่า ความเป็นเถระที่แท้จริงไม่ได้วัดเพียงแค่พรรษาหรืออายุ แต่ต้องประกอบด้วย ปัญญา ที่เกิดจากการแตกฉานในหลักธรรม (ปฏิสัมภิทา) ควบคู่ไปกับ เมตตาและการปฏิบัติ ที่แสดงออกผ่านความใส่ใจในหน้าที่และการเอื้อเฟื้อต่อหมู่คณะ ภิกษุผู้เพียบพร้อมด้วยคุณสมบัติเหล่านี้ย่อมเป็นที่พึ่งพาและเป็นศูนย์รวมใจของเพื่อนบรรพชิต นำมาซึ่งความสงบสุขและความเจริญรุ่งเรืองในหมู่คณะเป็นอย่างดี

อ่านพระสูตรฉบับเต็ม →
ปรับปรุงข้อมูลล่าสุดวันที่ 2026-05-31

แสดงความคิดเห็น

แบ่งปันข้อสังเกต คำถาม หรือข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับปฏิสัมภิทาสูตร

0 ความคิดเห็น
กำลังโหลดความคิดเห็น...
สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka