วิสาขาสูตร

วิสาขาสูตร เป็นพระสูตรที่พระพุทธองค์ทรงแสดงแก่นางวิสาขาอุบาสิกา ณ ปุพพาราม เพื่อชี้ให้เห็นถึงอานิสงส์อันยิ่งใหญ่ของการรักษาอุโบสถศีล (ศีล 8) โดยเปรียบเทียบว่าการครองราชสมบัติในมหาชนบททั้ง 16 แห่งนั้น ยังมีค่าไม่ถึงหนึ่งในสิบหกของผลบุญจากการรักษาอุโบสถเพียงวันเดียว เนื่องจากความสุขแบบมนุษย์นั้นเทียบไม่ได้เลยกับความสุขทิพย์ในสวรรค์ชั้นต่างๆ

หลักการสำคัญของการรักษาอุโบสถคือการที่อริยสาวกพิจารณาตามความเป็นจริงว่า "พระอรหันต์ทั้งหลายได้ละเว้นจากอกุศลกรรมและดำรงตนอยู่ในศีลอันบริสุทธิ์ตลอดชีวิต แม้วันนี้เราก็ขอสมาทานรักษาศีลเหล่านั้นเพื่อเป็นการดำเนินตามรอยพระอรหันต์" โดยประกอบด้วยองค์ประกอบ 8 ประการ ดังนี้:

• เว้นจากการฆ่าสัตว์
• เว้นจากการลักทรัพย์
• เว้นจากการประพฤติผิดพรหมจรรย์
• เว้นจากการพูดเท็จ
• เว้นจากการดื่มน้ำเมา
• เว้นจากการบริโภคอาหารในยามวิกาล
• เว้นจากการฟ้อนรำ ขับร้อง ประโคมดนตรี ดูการเล่น และประดับตกแต่งร่างกายด้วยดอกไม้ ของหอม เครื่องลูบไล้
• เว้นจากการนั่งนอนบนที่นั่งที่นอนอันสูงใหญ่และหรูหรา

พระพุทธองค์ทรงอธิบายว่า ผู้ที่รักษาอุโบสถด้วยความศรัทธาเช่นนี้ ย่อมมีโอกาสไปเกิดในสวรรค์ชั้นต่างๆ ตั้งแต่ชั้นจาตุมหาราชิกาไปจนถึงชั้นปรนิมมิตวสวัตตี ซึ่งมีความสุขและอายุขัยยืนยาวกว่าโลกมนุษย์มหาศาล พระสูตรนี้จึงเป็นบทสรุปที่เน้นย้ำว่า การรักษาศีล 8 คือทางอันเป็นบุญกุศลที่นำพาผู้มีปัญญาไปสู่สุคติโลกสวรรค์และเป็นหนทางแห่งความสุขในภายหน้าอย่างแท้จริง