เรื่องราวเริ่มต้นเมื่อเทวหิตพราหมณ์ ผู้เป็นปุโรหิตของพระเจ้าปเสนทิโกศล ได้เดินทางไปเข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ณ พระเชตวันมหาวิหาร เพื่อทูลถามปัญหาว่า บุคคลเช่นไรจึงจะชื่อว่าเป็นพราหมณ์ตามหลักธรรมของพระองค์ พระพุทธเจ้าจึงได้ตรัสพระธรรมเทศนาเพื่อจำแนกคุณสมบัติของผู้เป็นพราหมณ์ที่ประเสริฐอย่างแท้จริง มิใช่พราหมณ์โดยชาติกำเนิดหรือการสวดอ้อนวอน แต่เป็นพราหมณ์โดยความประพฤติและจิตใจที่บริสุทธิ์
พระองค์ได้แสดงธรรมที่สรุปได้ว่า ผู้ที่เป็นพราหมณ์ในทางพุทธศาสนาต้องประกอบด้วยคุณธรรม ดังนี้:
ในบทสรุปของพระสูตรนี้ พระพุทธเจ้าได้ประทานพระคาถา (ธรรมบท พระคาถาที่ 423) ว่าด้วยลักษณะของบุคคลผู้เป็นพราหมณ์ที่แท้จริงว่า คือผู้ที่ระลึกถึงชาติปางก่อนได้ เห็นสวรรค์และอบาย และบรรลุถึงความสิ้นสุดแห่งชาติ (การเกิด) ได้ด้วยปัญญาอันยิ่ง เมื่อเทวหิตพราหมณ์ได้ฟังพระธรรมเทศนานี้ ก็เกิดความเลื่อมใสศรัทธาอย่างยิ่ง ประกาศตนเป็นอุบาสกผู้ยึดมั่นในพระรัตนตรัยตลอดชีวิต
นับเป็นบทสรุปที่เตือนใจว่า "คนเราเป็นพราหมณ์ได้ด้วยการกระทำ" หาใช่เพราะตระกูลหรือพิธีกรรมไม่ การฝึกฝนจิตใจให้บริสุทธิ์และมีปัญญาต่างหากคือหนทางไปสู่ความประเสริฐอย่างสูงสุดตามนัยของพระพุทธศาสนา
อ่านพระสูตรฉบับเต็ม →
แสดงความคิดเห็น
แบ่งปันข้อสังเกต คำถาม หรือข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับเทวหิตพราหมณวัตถุ