ปิฏฐธีตลิกเปตวัตถุ

ปิฏฐธีตลิกเปตวัตถุ (เรื่องเปรตหญิงผู้ถือกระเช้าขนม) ปรากฏอยู่ในขุททกนิกาย พระสุตตันตปิฎก เป็นเรื่องราวที่พระมหาโมคคัลลานเถระได้พบเห็นเปรตตนหนึ่งในระหว่างทางที่ลงจากเขาคิชฌกูฏ โดยเปรตตนนี้มีรูปร่างน่าเกลียดน่ากลัว ผิวพรรณเศร้าหมอง และในมือถือกระเช้าขนมไว้ตลอดเวลา พระเถระจึงได้สอบถามถึงเหตุแห่งกรรมที่ทำให้ต้องมาเสวยวิบากเช่นนี้

เปรตหญิงนั้นได้เล่าเรื่องราวในอดีตชาติให้ฟังว่า ในสมัยพุทธกาล นางเคยเป็นหญิงชาวบ้านที่ขี้เหนียวและมีความอิจฉาริษยาอย่างรุนแรง เมื่อนางทำขนมหวานเพื่อจะนำไปถวายพระภิกษุสงฆ์ แต่กลับเกิดความเสียดายและหวงแหนขึ้นมา จึงแอบนำขนมเหล่านั้นไปซ่อนไว้ในที่ลับตาคน เพื่อไม่ให้ใครเห็นและไม่ให้ใครมาขอแบ่งปัน แต่ด้วยผลกรรมที่แสดงความตระหนี่ถี่เหนียวและหลอกลวงพระสงฆ์ ทำให้เมื่อนางสิ้นชีวิตลงจึงต้องมาเกิดเป็นเปรตผู้หิวโหย แต่สิ่งที่น่าสังเวชที่สุดคือ แม้นางจะถือกระเช้าขนมติดตัวอยู่ตลอดเวลา แต่กลับไม่สามารถหยิบขนมเหล่านั้นขึ้นมาบริโภคได้เลย ยิ่งเมื่อนางพยายามจะหยิบ ขนมเหล่านั้นก็กลับกลายเป็นของที่กินไม่ได้และสร้างความทรมานแก่ตนเอง

ผลกรรมที่เปรตหญิงผู้นี้ได้รับ สามารถสรุปเป็นประเด็นสำคัญได้ดังนี้:

• ความตระหนี่ถี่เหนียว: การหวงแหนทรัพย์และอาหาร แม้กระทั่งสิ่งที่ตั้งใจจะทำบุญ
• ความคดโกงต่อเนื้อนาบุญ: การแสร้งทำเป็นจะให้ทานแต่กลับซ่อนเร้นไว้เป็นการกระทำที่ปิดกั้นบุญกุศล
• วิบากกรรมตามสนอง: การเห็นของกินอยู่ตรงหน้าแต่ไม่สามารถบริโภคได้ เป็นการตอกย้ำถึงความหิวโหยที่เกิดจากความโลภในอดีต

บทสรุปของเรื่องนี้เป็นอุทาหรณ์สอนใจถึงโทษของความตระหนี่และการขาดความจริงใจในการทำบุญ ซึ่งพระพุทธศาสนาสอนให้รู้จักการให้ทานด้วยจิตที่เลื่อมใสและปราศจากความหวงแหน เพื่อไม่ให้ต้องไปประสบกับความทุกข์ทรมานในอบายภูมิเช่นเดียวกับเปรตหญิงตนนี้