นันทาเปติวัตถุ

นันทาเปติวัตถุ จากขุททกนิกาย เป็นเรื่องราวที่แสดงให้เห็นถึงวิบากกรรมของการทำชั่วและการได้รับผลบุญจากการอุทิศส่วนกุศล โดยมีตัวละครสำคัญคือ นันทิเสนอุบาสก และภริยาชื่อ นางนันทา

ในอดีตชาติ นางนันทาเป็นภรรยาผู้มีจิตใจดุร้าย หยาบคาย ตระหนี่ถี่เหนียว ไม่มีความเคารพยำเกรงสามี และมักกล่าววาจาดูหมิ่นเหยียดหยามผู้อื่น เมื่อเสียชีวิตลงด้วยบาปกรรมดังกล่าว จึงไปบังเกิดเป็น นางเปรต ที่มีรูปร่างน่าเกลียดน่ากลัว ผิวพรรณดำขรุขระ ตาเหลือง และมีเขี้ยวงอกออกเหมือนหมู ปรากฏกายให้นันทิเสนผู้เป็นสามีเห็น

เมื่อนันทิเสนเสนอจะให้ผ้านุ่งและพาไปเรือน นางเปรตได้ปฏิเสธ พร้อมทั้งชี้แนะให้สามีทำบุญด้วยวิธีที่ถูกต้องตามหลักธรรม คือ:

• การทำทานกับผู้มีศีล: ให้เลี้ยงดูพระภิกษุสงฆ์ผู้สมบูรณ์ด้วยศีล ปราศจากราคะ และเป็นพหูสูต ให้อิ่มหนำสำราญด้วยข้าว น้ำ และไทยธรรมต่าง ๆ
• การอุทิศส่วนกุศล: นำบุญที่ได้จากการถวายทานนั้นอุทิศส่งไปให้ เพื่อให้เปรตพ้นจากความทุกข์และได้รับความสุขความเจริญ

นันทิเสนจึงได้ปฏิบัติตามคำแนะนำโดยการทำมหาทานและอุทิศส่วนกุศลไปให้ทันที ด้วยอานุภาพแห่งทักษิณาทานนั้น ส่งผลให้นางเปรตพ้นจากความทุกข์ทันที มีร่างกายบริสุทธิ์สะอาด งดงาม และได้กลับมาหา สามีในร่างของ นางเทพธิดา ผู้มีรัศมีสว่างไสวและมีทิพยสมบัติอันยิ่งใหญ่

คำสอนหลักจากพระสูตรนี้ คือ การเตือนสติให้มนุษย์ละเว้นจากความตระหนี่ ความดุร้าย และวาจาหยาบคายอันเป็นเหตุให้ตกไปสู่ทุคติ พร้อมทั้งแสดงให้เห็นถึงอานุภาพอันยิ่งใหญ่ของการให้ทานแก่ผู้มีศีลและการอุทิศบุญกุศล ซึ่งสามารถช่วยเหลือผู้ที่ล่วงลับไปแล้วในเปตโลกให้พ้นจากความทุกข์และไปสู่สุคติสวรรค์ได้