Contact
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงแสดงสัจฉสชาสูตรนี้ ณ กรุงสาวัตถี ซึ่งมีใจความสำคัญคือ การสอนเรื่อง สัมผัส ทั้งหมดว่า ไม่เที่ยง มีอันจะต้องเสื่อมไป และมีอันจะต้องสลายไป สัมผัสในที่นี้หมายถึงการกระทบกันของอายตนะภายในและภายนอก ซึ่งเป็นต้นเหตุของการรับรู้และก่อให้เกิดเวทนาต่างๆ
พระพุทธองค์ทรงอธิบายว่า สัมผัสทางตา ซึ่งเกิดจากการที่ตาเห็นรูป สัมผัสทางหู ซึ่งเกิดจากการที่หูได้ยินเสียง สัมผัสทางจมูก ซึ่งเกิดจากการที่จมูกได้กลิ่น สัมผัสทางลิ้น ซึ่งเกิดจากการที่ลิ้นได้ลิ้มรส สัมผัสทางกาย ซึ่งเกิดจากการที่กายได้สัมผัสถูกต้อง และ สัมผัสทางใจ ซึ่งเกิดจากการที่ใจรับรู้อารมณ์ ทั้งหมดนี้ล้วนเป็นสิ่งที่ไม่ยั่งยืน ไม่คงทน มีการเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ มีภาวะที่จะต้องทรุดโทรมเสื่อมสลายไปตามกาลเวลา และในที่สุดก็จะต้องดับไป ไม่มีสิ่งใดคงอยู่ได้ตลอดไป การรับรู้และประสบการณ์ทั้งหลายที่เกิดขึ้นจากสัมผัสเหล่านี้จึงไม่สามารถยึดมั่นถือมั่นได้ว่าเป็นของเที่ยงแท้ถาวร
ผู้ใดที่มี ศรัทธา และ ความเชื่อมั่น ในคำสอนเหล่านี้อย่างแท้จริง คือมีความมั่นใจอย่างไม่คลอนแคลนว่าสัมผัสทั้งปวงนั้นไม่เที่ยงแท้แน่นอน มีความเสื่อมและสลายไปเป็นธรรมดา บุคคลนั้นย่อมได้ชื่อว่าเป็น สัทธานุสารี หรือ ผู้ตามด้วยศรัทธา ซึ่งหมายถึงผู้ที่ดำเนินไปตามแนวทางแห่งธรรมโดยมีศรัทธาเป็นเครื่องนำทาง เป็นผู้ที่กำลังก้าวไปสู่การเห็นแจ้งอริยสัจธรรม แม้จะยังไม่บรรลุธรรมด้วยปัญญาญาณของตนเองโดยตรง แต่ก็มีความเชื่อมั่นในพระรัตนตรัยและคำสอนอันเป็นหนทางแห่งความพ้นทุกข์อย่างแรงกล้า
พระสูตรนี้จึงเน้นย้ำให้เห็นถึง ไตรลักษณ์ โดยเฉพาะ อนิจจลักษณะ หรือความไม่เที่ยงแท้ของสรรพสิ่ง เพื่อเป็นพื้นฐานในการเจริญปัญญา และนำไปสู่การละคลายความยึดมั่นถือมั่นในสิ่งต่างๆ อันเป็นหนทางแห่งความพ้นทุกข์ในที่สุด
อ่านพระสูตรฉบับเต็ม →