ธัมมทินนาเถริยาปทาน

ธัมมทินนาเถริยาปทาน เป็นประวัติและบุพกรรมของพระธัมมทินนาเถรี ผู้ได้รับการยกย่องจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่าเป็นเอตทัคะในด้านการแสดงธรรม โดยเนื้อหาสรุปเหตุการณ์สำคัญในอดีตชาติและการบรรลุธรรมในชาติปัจจุบัน มีรายละเอียดดังนี้

• บุพกรรมในอดีตชาติ (สมัยพระปทุมุตตรพุทธเจ้า): ในอดีต 1 แสนกัปก่อน พระนางเกิดในตระกูลคนรับใช้ที่เมืองหังสวดี ได้ถวายขนมปังแด่พระสุชาตเถระ (อัครสาวก) และถวายมหาทานแด่พระพุทธเจ้า พร้อมทั้งตั้งความปรารถนาจะได้เป็นสาวกผู้เลิศในด้านการแสดงธรรม พระปทุมุตตรพุทธเจ้าจึงทรงพยากรณ์ว่า ในอนาคตภายหน้า พระนางจะได้เป็นสาวกของพระโคดมพุทธเจ้าและมีนามว่า "ธัมมทินนา"
• ชาติภพในกาลต่อมา: พระนางได้สร้างบุญกุศลต่อเนื่องมาในสมัยพระกัสสปะพุทธเจ้า โดยเกิดเป็นพระธิดาชื่อสุธัมมา และได้บำเพ็ญพรหมจรรย์ร่วมกับพระภิกษุณีและพระราชธิดาองค์อื่นๆ
• การบรรลุธรรมในชาติปัจจุบัน: ในชาติสุดท้าย พระนางเกิดในตระกูลเศรษฐี ณ กรุงราชคฤห์ เมื่อเติบโตได้แต่งงานและไปอยู่สกุลอื่น ต่อมาสามีได้ฟังธรรมและบรรลุอนาคามีผลแล้วออกบวช พระนางจึงขออนุญาตออกบวชเช่นกันและสามารถบรรลุพระอรหัตตผลได้อย่างรวดเร็ว
• การได้รับการยกย่อง: พระนางธัมมทินนาสามารถตอบปัญหาธรรมที่ลึกซึ้งและละเอียดอ่อนที่อดีตสามี (อุบาสก) นำมาถามได้อย่างแม่นยำ พระพุทธเจ้าจึงทรงประกาศยกย่องพระนางไว้ในตำแหน่งเอตทัคะ เป็นเลิศกว่าภิกษุณีทั้งหลายในด้านผู้แสดงธรรม

ในตอนท้าย พระเถรีได้กล่าวถึงความสำเร็จในการปฏิบัติธรรมว่า ได้ทำกิจของพระพุทธศาสนาให้สมบูรณ์แล้ว ทำลายกิเลสและสังโยชน์ทั้งปวงได้สิ้นเชิง พร้อมทั้งบรรลุวิชชา 3 อภิญญา 6 และปฏิสัมภิทา 4 เป็นผู้บริสุทธิ์หมดจดจากอาสวกิเลสโดยสิ้นเชิง