ขทิรวนิยเรวตเถรวัตถุ

สรุปเรื่องพระขทิรวนิยเรวตเถระ พระสารีบุตรเถระได้ชักชวนน้องชายคนเล็กคือ เรวตกุมาร ให้มาบวช แม้ว่ามารดาจะพยายามผูกพันด้วยการให้แต่งงานตั้งแต่อายุ 7 ขวบ แต่เรวตกุมารได้เห็นความชราของหญิงแก่ที่เป็นยายของคู่หมั้น จึงเกิดความสลดใจและหลบหนีไปบวชในป่า ท่านเรวตะได้เร่งทำกัมมัฏฐานจนสำเร็จเป็นพระอรหันต์พร้อมด้วยปฏิสัมภิทาญาณ

ต่อมา พระพุทธเจ้าพร้อมด้วยภิกษุสงฆ์ได้เสด็จไปเยี่ยมพระเรวตเถระที่ป่าไม้สะแก โดยอาศัยอานุภาพบุญของพระสีวลีเถระทำให้การเดินทาง 30 โยชน์ราบรื่นและมีเทวดาจัดเตรียมภัตตาหารถวายตลอดทาง พระเรวตเถระได้เนรมิตเสนาสนะต่างๆ 500 หลังถวายพระพุทธเจ้าและพระสงฆ์ ภิกษุบางรูปที่เดินทางไปเห็นสภาพป่ารกจึงเกิดความลังเลสงสัย พระพุทธองค์จึงตรัสสอนถึงความจริงแท้ของพระอรหันต์

ใจความสำคัญและคำสอนหลักจากพระสูตรนี้ ประกอบด้วย:

• คุณค่าของพระอรหันต์: พระพุทธองค์ทรงแสดงพระคาถาว่า "พระอรหันต์ทั้งหลาย อยู่ในที่ใด เป็นบ้านก็ตาม เป็นป่าก็ตาม ที่ลุ่มก็ตาม ที่ดอนก็ตาม, ที่นั้นเป็นภูมิสถานน่ารื่นรมย์" สื่อว่าจิตที่สงบและหลุดพ้นจากกิเลสแล้ว ย่อมมีความสุขและทำให้สถานที่นั้นน่ารื่นรมย์เสมอ
• วิบากกรรมและบุญกรรมของพระสีวลี: การที่พระสีวลีต้องอยู่ในท้องมารดาและได้รับความลำบาก เป็นผลมาจากกรรมในอดีตที่เคยปิดล้อมเมืองและปิดประตูเล็กทั้งสี่ ส่วนความเป็นเลิศด้วยลาภยศเกิดจากการถวายน้ำผึ้งดิบผสมนมส้มแก่พระวิปัสสีพุทธเจ้าและสงฆ์
• การหลุดพ้นจากวัฏสงสาร: ผู้ที่ละได้ทั้งบุญและบาป ล่วงเครื่องข้องทั้งสอง ย่อมเป็นผู้หมดจด ปราศจากความโศก และเข้าถึงความเป็นพราหมณ์ที่แท้จริง