โกกสุนขลุททกวัตถุ

สรุปพระสูตร: โกกสุนขลุททกวัตถุ (เรื่องนายพรานสุนัขชื่อโกกะ)

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงปรารภนายพรานสุนัขชื่อโกกะ ผู้มีความอาฆาตมาดร้ายต่อพระภิกษุรูปหนึ่งขณะออกบิณฑบาต ด้วยความเข้าใจผิดคิดว่าเป็นคนกาลกรรณีทำให้ออกป่าแล้วไม่ได้อะไร นายพรานได้ปล่อยสุนัขรุมกัดและใช้ลูกศรแทงพื้นเท้าของพระเถระอย่างทารุณ ขณะที่พระเถระพยายามหลบขึ้นไปบนต้นไม้ จีวรของท่านได้หลุดร่วงลงมาคลุมร่างของนายพรานพอดี ฝูงสุนัขเข้าใจผิดคิดว่าร่างนั้นคือพระเถระที่ตกลงมา จึงรุมกัดกินเจ้าของจนเหลือแต่กระดูก

เมื่อเหตุการณ์สงบลง พระเถระเกิดความกังวลใจว่าศีลและสมณภาพของตนจะด่างพร้อยหรือไม่ จึงเข้าเฝ้าพระศาสดาเพื่อทูลถามความจริง พระองค์ทรงตรัสรับรองว่าศีลของท่านยังบริสุทธิ์ไม่ด่างพร้อย พร้อมทั้งตรัสเล่าอดีตกาลนิทานเรื่องหมอผู้คิดร้ายจะให้งูกัดเด็กเพื่อจะได้ค่ารักษา แต่สุดท้ายงูกลับรัดคอตัวเองจนเสียชีวิต เพื่อชี้ให้เห็นว่าผู้ใดประทุษร้ายต่อผู้ที่ไม่มีความผิด ผลบาปย่อมย้อนกลับคืนสู่ผู้นั้นเช่นเดียวกับเรื่องราวดังกล่าว

หมวดหมู่คำสอนสำคัญ:

• กฎแห่งกรรม: การทำร้ายผู้บริสุทธิ์ บาปกรรมย่อมย้อนกลับคืนสนองผู้ทำเหมือนธุลีที่ซัดทวนลม
• ความบริสุทธิ์แห่งศีล: ผู้ที่ถูกกระทำโดยไม่มีจิตประทุษร้ายตอบ ศีลและคุณความดีย่อมยังคงบริสุทธิ์
• ผลของความพาล: คนพาลย่อมได้รับความพินาศย่อยยับด้วยผลกรรมชั่วที่ตนเป็นผู้ก่อขึ้น

ในตอนท้ายแห่งพระธรรมเทศนา พระภิกษุรูปดังกล่าวได้บรรลุธรรมเป็นพระอรหัตผล และพระธรรมเทศนานี้ได้อำนวยประโยชน์แก่พุทธบริษัทที่ประชุมกัน ณ พระเชตวันมหาวิหาร