ปุตตสูตร

ปุตตสูตร เป็นพระสูตรที่ว่าด้วยเรื่องประเภทของบุตร 3 ประการ โดยพระพุทธองค์ทรงเปรียบเทียบคุณธรรมของบุตรกับพ่อแม่ เพื่อให้เห็นว่าคุณค่าของคนไม่ได้ขึ้นอยู่กับตระกูล แต่ขึ้นอยู่กับการประพฤติตนเป็นสำคัญ โดยแบ่งบุตรออกเป็น 3 ประเภท ดังนี้:

• บุตรผู้ประเสริฐกว่าสกุล (อภิชาตบุตร): คือบุตรที่พ่อแม่ไม่มีศีลธรรม ไม่เข้าถึงพระรัตนตรัย แต่ตัวบุตรกลับเป็นผู้มีศีล มีศรัทธา และประพฤติตนในทางที่ถูกต้องดีงาม ซึ่งถือว่าบุตรได้ยกระดับวงศ์ตระกูลให้สูงขึ้น
• บุตรผู้เสมอกับสกุล (อนุชาตบุตร): คือบุตรที่ดำเนินรอยตามพ่อแม่ โดยที่ทั้งพ่อแม่และบุตรต่างเป็นผู้มีศีลธรรม เข้าถึงพระรัตนตรัย และมีความประพฤติที่ดีงามเหมือนกัน
• บุตรผู้เลวทรามกว่าสกุล (อวชาตบุตร): คือบุตรที่พ่อแม่เป็นผู้มีศีลธรรมและมีความเป็นอยู่ที่ดี แต่บุตรกลับขาดศรัทธา ไร้ศีลธรรม และประพฤติตนในทางที่เสื่อมเสีย ซึ่งถือเป็นการทำลายเกียรติยศของวงศ์ตระกูล

พระพุทธองค์ทรงสรุปคำสอนว่า ผู้ที่มีปัญญาควรปรารถนาบุตรที่สามารถยกระดับหรือรักษาเกียรติภูมิของวงศ์ตระกูลไว้ได้ ไม่ควรปรารถนาบุตรที่ประพฤติตนเลวทรามจนเป็นที่เสื่อมเสียแก่ครอบครัว นอกจากนี้ยังเน้นย้ำถึงคุณลักษณะของบุตรที่ดีว่าควรเป็นอุบาสกผู้มีความศรัทธา มั่นคงในศีลธรรม มีความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และปราศจากความตระหนี่ บุตรเช่นนี้ย่อมเปรียบเสมือน "พระจันทร์ที่พ้นจากเมฆหมอก" ย่อมรุ่งเรืองและเปล่งประกายในหมู่มวลมนุษย์และสังคมได้อย่างสง่างาม