ตัจฉสูกรชาดก

ตัจฉสูกรชาดก เป็นชาดกที่แสดงถึงอานุภาพแห่งความสามัคคีและการร่วมใจกันเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของหมู่ญาติ ซึ่งสามารถเอาชนะศัตรูที่มีกำลังมากได้ แม้ว่าศัตรูนั้นจะมีเขี้ยวเล็บหรือความดุร้ายเพียงใดก็ตาม

สรุปเนื้อหาสำคัญ:

• จุดเริ่มต้นของเรื่อง: ช่างไม้ผู้หนึ่งเลี้ยงลูกหมูตัวหนึ่งจนเติบโตและมีความสามารถในการช่วยงาน จึงปล่อยมันกลับคืนสู่ป่า ตัจฉกสุกรได้เที่ยวแสวงหาหมู่ญาติและพบฝูงหมูในป่าชัฏ จึงชักชวนกันอยู่ร่วมกันด้วยความสุขสบาย
• การเผชิญหน้ากับเสือโคร่ง: ฝูงหมูเตือนตัจฉกสุกรว่ามีพญาเสือโคร่งคอยมาจับหมูที่อ้วนพีไปกินเป็นประจำ ตัจฉกสุกรจึงวางแผนจัดขบวนรบอย่างชาญฉลาด ฝึกซ้อมและปลุกใจฝูงหมูให้มีความสามัคคี ร่วมมือร่วมใจกันสู้รบ
• ชัยชนะเหนือศัตรู: เมื่อเสือโคร่งกลับมาเพื่อจะล่าเหยื่ออีกครั้ง แต่เพราะเห็นฝูงหมูพร้อมใจกันเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกันและมีผู้นำที่ดี เสือโคร่งจึงเกิดความหวาดกลัว แต่ถูกชฎิลโกง (ผู้คอยรับส่วนแบ่งเนื้อ) ยุแหย่ให้เข้าไปสู้ สุดท้ายตัจฉกสุกรและฝูงหมูจึงร่วมกันล่อเสือโคร่งให้ตกลงในหลุมและจัดการฆ่าเสียได้สำเร็จ
• การกำจัดชฎิลโกง: หลังจากจัดการเสือโคร่งแล้ว ฝูงหมูยังได้ร่วมกันโค่นต้นมะเดื่อที่ชฎิลโกงหนีขึ้นไปหลบซ่อนอยู่ จนสามารถกำจัดชฎิลโกงผู้ประพฤติชั่วได้อีกราย
• การอภิเษกราชา: ฝูงหมูมีความยินดีเป็นอย่างยิ่ง จึงพร้อมใจกันประกอบพิธีอภิเษกตัจฉกสุกรให้ขึ้นเป็นพระราชาและผู้นำของเหล่าสุกร ณ โคนต้นมะเดื่อนั้น

คำสอนหลักของชาดก: "ความสามัคคีคือพลัง" ญาติหรือหมู่ชนที่พร้อมเพรียงกัน สามัคคีกัน ย่อมสามารถสร้างความสำเร็จและป้องกันภัยอันตรายจากศัตรูผู้มีอำนาจได้ ดังสุภาษิตที่ว่า "ญาติทั้งหลายมีมากด้วยกัน ย่อมยังประโยชน์ให้สำเร็จ... สุกรทั้งหลายพร้อมเพรียงกันเข้า ฆ่าเสือโคร่งเสียได้ เพราะประพฤติร่วมใจเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน"

ในบทสรุปพระชาดก พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงว่า ชฎิลโกงในครั้งนั้นได้มาเป็นพระเทวทัต, ตัจฉกสุกรได้มาเป็นพระธนุคคหติสสเถระ, และรุกขเทวดาผู้เห็นเหตุการณ์ได้มาเป็นองค์พระตถาคตเจ้าในปัจจุบันกาลนี้เอง