ปัลลังกทายกเถราปทาน

ปัลลังกทายกเถราปทาน เป็นเรื่องราวการบำเพ็ญบุญบารมีของพระเถระผู้ถวายบัลลังก์ที่นั่งแด่พระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยพระเถระได้กล่าวถึงผลบุญที่ท่านได้รับจากการกระทำในอดีตชาติ ซึ่งเป็นเครื่องยืนยันถึงอานิสงส์ของการถวายที่ประทับอันประณีตแด่พระพุทธเจ้าพระนามว่า "สุมเธพุทธเจ้า"

ใจความสำคัญของพระสูตรกล่าวถึงเหตุการณ์ในอดีต เมื่อพระเถระได้มีจิตศรัทธาถวายบัลลังก์ที่ประกอบด้วยรัตนะ 7 ประการ พร้อมเครื่องลาดปูอย่างดีแด่พระสุมเธพุทธเจ้า ด้วยอำนาจแห่งเจตนาอันบริสุทธิ์นั้น ทำให้บัลลังก์อันเป็นทิพย์เกิดขึ้นแก่ท่านในทุกภพทุกชาติที่ได้อุบัติขึ้น ผลบุญจากการถวายบัลลังก์นี้ส่งผลให้ท่านได้รับอานิสงส์อย่างมหาศาลตลอดระยะเวลาอันยาวนาน ดังนี้:

• การไม่ไปสู่ทุคติ: ตลอด 30,000 กัปที่ผ่านมา ท่านไม่เคยไปเกิดในทุคติภูมิเลย
• ความเป็นผู้มีบุญญาธิการ: ในช่วง 20,000 กัปที่ผ่านมา ท่านได้เกิดเป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้มีพละกำลังมาก มีรัตนะ 7 ประการครอบครอง
• บรรลุธรรมชั้นสูง: ในชาติปัจจุบัน ท่านได้บรรลุปฏิสัมภิทา 4 และวิชชา 3 สำเร็จเป็นพระอรหันต์ผู้ทำกิจแห่งพุทธศาสนาได้สำเร็จบริบูรณ์

เนื้อหาบทนี้ยังได้สรุปภาพรวมของ ฉัตตวรรค ซึ่งเป็นวรรคที่ 15 ของเถราปทาน โดยรวบรวมประวัติของพระเถระที่ถวายทานประเภทต่าง ๆ เช่น ฉัตร, เสา, รั้ว, ดอกไม้, เครื่องลูบไล้ และบัลลังก์ ซึ่งรวมเป็นกถาที่แสดงถึงความสำคัญของการสร้างบุญกุศลด้วยวัตถุทานที่ประณีตอันเป็นเหตุปัจจัยให้บรรลุถึงมรรคผลนิพพานในที่สุด การแสดงธรรมครั้งนี้จึงเป็นเครื่องชี้ให้เห็นว่า "การถวายทานแด่ท่านผู้เป็นเลิศในโลก ย่อมส่งผลให้ผู้ถวายได้รับความสุขและบรรลุความสำเร็จสูงสุดในสังสารวัฏ"