นฬมาลิกาเถริยาปทาน

นฬมาลิกาเถริยาปทาน เป็นบทประพันธ์ในพระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน ที่แสดงถึงประวัติและผลแห่งกรรมในอดีตชาติของพระนฬมาลิกาทเถรี ผู้บรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ ซึ่งเนื้อหาสรุปได้ดังนี้

• เหตุแห่งบุญในอดีตชาติ: ในอดีตกาล พระเถรีเคยเกิดเป็นนางกินรีอาศัยอยู่ริมแม่น้ำจันทภาคา วันหนึ่งได้พบพระพุทธเจ้าผู้ปราศจากธุลี เป็นผู้ตรรู้ชอบได้โดยพระองค์เองและผู้ไม่พ่ายแพ้ นางจึงมีจิตใจเลื่อมใสโสมนัส ประนมมือถือระเบียบไม้รวก (นฬมาลา) เข้าไปบูชาพระสัมมาสัมพุทธเจ้าด้วยความเคารพ
• ผลบุญและความสุขที่ได้รับ: ด้วยอานิสงส์แห่งการบูชาด้วยดอกไม้นั้น ทำให้นางละจากร่างกินรีแล้วไปบังเกิดในเทวโลก เสวยสุขเป็นอัครมเหสีของพระเทวราชถึง 36 พระองค์ และเป็นอัครมเหสีของพระเจ้าจักรพรรดิถึง 10 พระองค์ ไม่เคยไปเกิดในทุคติภูมิเลยตลอด 94 กัปที่ผ่านมา
• การบรรลุธรรมในชาติปัจจุบัน: ในชาติปัจจุบันนี้ พระเถรีได้เกิดมามีจิตใจสลดสังเวช ออกบวชเป็นบรรพชิต และบำเพ็ญเพียรจนสามารถเผากิเลสทั้งปวง ถอนภพชาติ และสิ้นอาสวะทั้งปวงได้สำเร็จ บรรลุคุณวิเศษคือกิจในพระพุทธศาสนาและปฏิสัมภิทา 4 ประการ เป็นผู้บริสุทธิ์หมดจดและไม่มีอาสวะหลงเหลืออยู่

คำสอนหลักและใจความสำคัญจากพระสูตรนี้ คือ การทำบุญกุศลด้วยความเลื่อมใสศรัทธาต่อพระพุทธเจ้า แม้จะเป็นการบูชาด้วยสิ่งของเรียบง่าย เช่น ดอกไม้หรือระเบียบไม้รวก ก็ย่อมส่งผลานิสงส์อันยิ่งใหญ่ นำพาให้มีความสุขในสุคติภูมิ และเป็นบาทฐานสำคัญที่ช่วยเกื้อหนุนให้จิตใจหลุดพ้นจากกิเลส บรรลุพระนิพพานและสิ้นสุดการเวียนว่ายตายเกิดในที่สุด