วิหารการสิกขาบท

พระบัญญัติ: ก็ ภิกษุจะสร้างวิหารใหญ่ ที่มีเจ้าของสร้างถวาย สร้างเป็นของ ส่วนตัว ต้องพาภิกษุทั้งหลายไปแสดงพื้นที่ให้ ภิกษุเหล่านั้นพึงแสดงพื้นที่ให้ เป็นพื้นที่ไม่มีอันตราย เป็นพื้นที่มีบริเวณโดยรอบ ถ้าภิกษุให้สร้างวิหารใหญ่ เป็นพื้นที่มีอันตราย เป็นพื้นที่ไม่มีบริเวณโดยรอบ หรือไม่พาภิกษุทั้งหลายไป แสดงพื้นที่ให้ เป็นสังฆาทิเสส

ตัวอย่าง:

• ภิกษุสร้างวิหารที่สงฆ์ไม่ได้แสดงพื้นที่ให้ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส
• ภิกษุสร้างวิหารที่สงฆ์ไม่ได้แสดงพื้นที่ให้ เป็นพื้นที่ไม่มีอันตราย เป็นพื้นที่มีบริเวณโดยรอบ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส
• ภิกษุสร้างวิหารเกินขนาด เป็นพื้นที่ไม่มีอันตราย เป็นพื้นที่มีบริเวณโดยรอบ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส
• ภิกษุสั่งให้คนสร้างวิหารให้ตนเอง สงฆ์ไม่ได้แสดงพื้นที่ให้ ต้องอาบัติสังฆาทิเสส

ไม่ครบองค์เป็นอาบัติรองลงมา:

• ภิกษุสร้างวิหารบนพื้นที่มีอันตราย เช่น ที่อยู่ของมด ปลวก หนู งู แมลงป่อง ตะขาบ เสือ หมี หรืออยู่ใกล้นา สวน สุสาน อุทยาน ที่หลวง เรือนจำ โรงสุรา ร้านขายเนื้อ ถนน ทางสี่แยก หรือที่ประชุม ต้องอาบัติทุกกฏ
• ภิกษุสร้างวิหารในพื้นที่ไม่มีบริเวณโดยรอบ ต้องอาบัติทุกกฏ
• ภิกษุสั่งให้คนสร้างวิหารให้ตนเอง โดยสั่งให้ผู้รับสั่งแสดงพื้นที่ต่อสงฆ์ แต่ผู้รับสั่งสร้างผิดคำสั่ง ไม่ได้ให้สงฆ์แสดงพื้นที่ ภิกษุนั้นต้องไปบอกเองหรือส่งคนไปบอกให้ทำให้ถูกต้อง ถ้าภิกษุไม่ไปบอกหรือส่งคนไปบอก ต้องอาบัติทุกกฏ

อนาบัติ (ไม่เป็นอาบัติ):

• ภิกษุสร้างเงื้อมผามีประตู
• ภิกษุตบแต่งถ้ำ
• ภิกษุสร้างกุฎีหญ้า
• ภิกษุสร้างวิหารเพื่อภิกษุอื่น
• ภิกษุสร้างอาคารนอกจากอาคารที่พักของตน
• ภิกษุวิกลจริต
• ภิกษุต้นบัญญัติ