Reconciliation
ปฏิสารณียสูตร (อังคุตตรนิกาย อัฏฐกนิบาต) เป็นพระสูตรที่ว่าด้วยระเบียบปฏิบัติของสงฆ์ในการกำหนดโทษและแก้ไขความสัมพันธ์ระหว่างพระภิกษุกับคฤหัสถ์ โดยพระพุทธองค์ทรงวางหลักเกณฑ์ที่สงฆ์สามารถใช้ลง "ปธานียกรรม" หรือการสั่งให้พระภิกษุรูปนั้นต้องไป "ขอขมา" หรือ "ทำความเข้าใจ" เพื่อคืนดีกับคฤหัสถ์ หากภิกษุนั้นมีพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสม 8 ประการ
หลักเกณฑ์ที่ถือเป็นเหตุให้สงฆ์ต้องสั่งให้ภิกษุไปขอขมาคฤหัสถ์ ได้แก่:
ในทางกลับกัน พระสูตรยังกล่าวถึงการ "เพิกถอนกรรม" หรือการยกเลิกบทลงโทษดังกล่าว เมื่อภิกษุรูปนั้นกลับตัวกลับใจและประพฤติตนในทางตรงกันข้ามกับข้อห้ามข้างต้น ได้แก่ การส่งเสริมลาภให้คฤหัสถ์ ไม่เบียดเบียน ไม่ด่าว่า ไม่ยุยงให้แตกแยก ไม่ติเตียนพระรัตนตรัย และรักษาคำมั่นสัญญาที่ให้ไว้
คำสอนหลักของพระสูตรนี้เน้นย้ำถึง หน้าที่และความรับผิดชอบ ของบรรพชิตที่มีต่อศรัทธาของคฤหัสถ์ การรักษาความสัมพันธ์อันดีระหว่างสงฆ์กับฆราวาสเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อความเจริญของศาสนาและสังคม พระธรรมวินัยจึงให้อำนาจแก่หมู่สงฆ์ในการตักเตือนและดัดนิสัยผู้ที่ประพฤติเสื่อมเสีย เพื่อให้ภิกษุนั้นกลับมาประพฤติตนอยู่ในกรอบของศีลธรรมและเป็นที่เลื่อมใสศรัทธาอีกครั้ง
อ่านพระสูตรฉบับเต็ม →
แสดงความคิดเห็น
แบ่งปันข้อสังเกต คำถาม หรือข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับปฏิสารณียสูตร