Kimatthiyasutta

กิมัตถิยสูตร

What’s the Purpose?

ข้อมูล กิมัตถิยสูตร
พระไตรปิฎกเล่มที่ 24
นิกายอังคุตรนิกาย
ผู้แสดงธรรมพระพุทธเจ้า
ผู้ฟังพระอานนท์
สถานที่พระเชตวัน กรุงสาวัตถี
อ่านพระสูตรกิมัตถิยสูตร →

สรุปเนื้อหา กิมัตถิยสูตร

กิมัตถิยสูตร (สูตรว่าด้วยจุดมุ่งหมาย) เป็นพระสูตรที่แสดงถึงลำดับขั้นของการปฏิบัติธรรมที่เกื้อกูลกันอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่ศีลไปจนถึงวิมุตติหลุดพ้น โดยพระพุทธองค์ทรงเปรียบเทียบธรรมะแต่ละข้อว่าเป็น "อานิสงส์" หรือผลพลอยได้ซึ่งกันและกันอย่างเป็นกระบวนการ ซึ่งเปรียบเสมือนการก้าวขึ้นบันไดไปสู่เป้าหมายสูงสุดของชีวิตนักบวชและพุทธศาสนิกชน

หลักธรรมในพระสูตรนี้แสดงลำดับขั้นที่ต่อเนื่องกัน ดังนี้:

  • ศีล (Skillful ethics): นำไปสู่การไม่มีความเดือดร้อนใจ (ไม่ต้องกังวล)
  • ความไม่เดือดร้อนใจ (No regrets): นำไปสู่ความปราโมทย์ (ความร่าเริงเบิกบาน)
  • ความปราโมทย์ (Joy): นำไปสู่ความปิติ (ความอิ่มเอิบใจ)
  • ความปิติ (Rapture): นำไปสู่ความสงบเย็น (ความผ่อนคลาย)
  • ความสงบ (Tranquility): นำไปสู่ความสุข (ความสบายกายสบายใจ)
  • ความสุข (Bliss): นำไปสู่สมาธิ (ความตั้งมั่นแห่งจิต)
  • สมาธิ (Immersion): นำไปสู่การรู้และเห็นตามความเป็นจริง
  • การรู้และเห็นตามความเป็นจริง (Truly knowing and seeing): นำไปสู่ความเบื่อหน่ายในทุกข์และความคลายกำหนัด
  • ความเบื่อหน่ายและคลายกำหนัด (Disillusionment and dispassion): นำไปสู่ญาณทัสสนะคือความรู้แจ้งในความหลุดพ้น

หัวใจสำคัญของพระสูตรนี้คือการเน้นย้ำว่า "ศีล" ไม่ใช่เป้าหมายสุดท้ายในตัวเอง แต่เป็นรากฐานที่สำคัญยิ่ง หากบุคคลรักษาศีลจนบริสุทธิ์ ย่อมไม่เกิดความรู้สึกผิดหรือความกังวลใจ ซึ่งสภาวะนี้เองเป็นเงื่อนไขที่จำเป็นอย่างยิ่งในการพัฒนาจิตให้เกิดความสงบตั้งมั่น และนำไปสู่ปัญญาที่เห็นแจ้งตามความเป็นจริง จนสามารถถอดถอนความยึดมั่นถือมั่นและเข้าถึง ความหลุดพ้น ได้ในที่สุด ดังนั้น การปฏิบัติธรรมจึงไม่ใช่เรื่องของการทำอย่างใดอย่างหนึ่งเพียงลำพัง แต่เป็นการเชื่อมโยงลำดับขั้นของกุศลธรรมที่นำพาชีวิตไปสู่จุดมุ่งหมายสูงสุดคือความพ้นทุกข์อย่างถาวร

อ่านพระสูตรฉบับเต็ม →
ปรับปรุงข้อมูลล่าสุดวันที่ 2026-06-01

แสดงความคิดเห็น

แบ่งปันข้อสังเกต คำถาม หรือข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับกิมัตถิยสูตร

0 ความคิดเห็น
กำลังโหลดความคิดเห็น...
สารบัญพระไตรปิฎก · Tipiṭaka