พราหมณปัจโจโรหณิสูตร

พราหมณปัจโจโรหณิสูตร เป็นพระสูตรที่แสดงถึงความแตกต่างระหว่างพิธีกรรมทางศาสนาแบบดั้งเดิมกับ "พิธีปัจโจโรหณะ" (พิธีลดบาปหรือพิธีล้างบาป) ในทางพุทธศาสนา โดยมีจุดเริ่มต้นเมื่อพราหมณ์ชานุสโสณีเข้าเฝ้าพระพุทธองค์ในวันอุโบสถขณะเตรียมตัวประกอบพิธีกรรมตามความเชื่อของพราหมณ์ ซึ่งประกอบด้วยการชำระร่างกาย การบูชาไฟ และการเว้นจากการทำบาปด้วยพิธีกรรมภายนอก

พระพุทธองค์ทรงเปรียบเทียบว่า พิธีของพราหมณ์นั้นเป็นเพียงเปลือกนอก แต่ "พิธีปัจโจโรหณะในอริยวินัย" หรือการลดละบาปตามหลักพุทธศาสนาที่แท้จริง คือการที่อริยสาวกน้อมนำจิตใจมาพิจารณาถึงโทษของการกระทำอกุศลทั้งหลาย ทั้งในปัจจุบันและอนาคต แล้วตัดสินใจ "ลดละ" บาปเหล่านั้นด้วยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมทางกาย วาจา และใจ โดยมีเนื้อหาหลักคือการงดเว้นจากอกุศลกรรมบถ 10 ประการ ดังนี้:

• ทางกาย: งดเว้นจากการฆ่าสัตว์, การลักทรัพย์, และการประพฤติผิดในกาม
• ทางวาจา: งดเว้นจากการพูดเท็จ, การพูดส่อเสียด, การพูดคำหยาบ, และการพูดเพ้อเจ้อ
• ทางใจ: งดเว้นจากความโลภอยากได้ของผู้อื่น, ความพยาบาทปองร้าย, และมิจฉาทิฐิ (ความเห็นผิด)

พระพุทธองค์ทรงสอนว่า การลดละความชั่วร้ายเหล่านี้คือการ "ลงจากบาป" ที่แท้จริง ซึ่งมีผลานิสงส์ยิ่งใหญ่กว่าพิธีกรรมภายนอกหลายเท่าตัว เมื่อพราหมณ์ชานุสโสณีได้รับฟังคำสอนนี้จึงเกิดความเลื่อมใสเป็นอย่างยิ่ง ยอมรับว่าพิธีกรรมแบบเดิมเทียบไม่ได้เลยกับหลักปฏิบัติของพระพุทธองค์ จึงตัดสินใจแสดงตนเป็น อุบาสก ขอถึงพระรัตนตรัยเป็นสรณะตลอดชีวิต