เมตตาสูตร

เมตตาสูตร (อังคุตตรนิกาย 11.15) ว่าด้วยอานิสงส์ของการเจริญเมตตาภาวนาจนถึงขั้นเป็น "เจโตวิมุตติ" หรือความหลุดพ้นทางใจด้วยความรัก ซึ่งการฝึกฝนอย่างต่อเนื่อง สม่ำเสมอ และจริงจัง จะส่งผลให้เกิดความเปลี่ยนแปลงเชิงบวกอย่างมหาศาลต่อชีวิตของผู้ปฏิบัติ ทั้งในด้านกายภาพ จิตใจ และความสัมพันธ์กับสิ่งรอบข้าง พระพุทธองค์ได้ทรงบัญญัติอานิสงส์ 11 ประการที่ผู้ปฏิบัติจะได้รับ ดังนี้:

• ความสุขในชีวิตประจำวัน: หลับเป็นสุข ตื่นเป็นสุข และไม่ฝันร้าย
• ความมีเสน่ห์และเป็นที่รัก: เป็นที่รักของทั้งมนุษย์และอมนุษย์ รวมถึงได้รับความคุ้มครองจากเทวดา
• ความปลอดภัยและสภาวะจิต: มีเกราะป้องกันจากภยันตราย เช่น ไฟ ยาพิษ หรืออาวุธ และจิตสามารถเข้าสู่สมาธิ (สมถกรรมฐาน) ได้อย่างรวดเร็ว
• ลักษณะทางกายและวาระสุดท้าย: มีผิวพรรณผ่องใส และเมื่อถึงคราวละโลกจะมีสติไม่หลงลืม หากยังไม่บรรลุธรรมชั้นสูงกว่านั้น ผลบุญจะส่งให้ไปเกิดในพรหมโลก

หัวใจสำคัญของพระสูตรนี้คือการเน้นย้ำถึง "กระบวนการภาวนา" ซึ่งไม่ได้หมายถึงเพียงแค่การมีความเมตตาชั่วครั้งชั่วคราว แต่คือการทำให้ความเมตตากลายเป็นฐานที่มั่นคงและเป็นเครื่องมือหลักในการดำเนินชีวิต (made a vehicle and a basis) การแผ่เมตตาจึงไม่ใช่เรื่องของอารมณ์เพียงอย่างเดียว แต่เป็นการบริหารจิตให้มีกำลังเข้มแข็งจนสามารถเปลี่ยนคุณภาพชีวิตของผู้ปฏิบัติให้ตั้งมั่นอยู่ในความสงบ ปลอดภัย และมีทิศทางที่ชัดเจนสู่สุคติภูมิ หากเปรียบเทียบกับหลักธรรมอื่น เมตตาธรรมจึงถือเป็นวิหารธรรมที่ทรงพลังที่สุดประการหนึ่งในการยกระดับจิตใจมนุษย์ให้สูงขึ้น