ติฐานสูตร

พระสูตรติฐานสูตร (AN 3.42) หรือ "ฐานะ ๓" นี้ ได้แสดงถึงหลักสำคัญ ๓ ประการที่ใช้เป็นเครื่องหมายในการรู้จักบุคคลผู้มีศรัทธาและความเชื่อมั่นในพระศาสนาได้อย่างชัดเจน พระพุทธองค์ทรงชี้ว่า บุคคลผู้มีศรัทธาและความมั่นใจอย่างแท้จริงนั้น จะแสดงออกซึ่งคุณลักษณะเหล่านี้ในชีวิตประจำวันของตน

หลัก ๓ ประการนั้นประกอบด้วย:

• ชอบพบเห็นผู้มีศีลและผู้ประพฤติดี: บุคคลผู้มีศรัทธาจะมีความปรารถนาที่จะคบหาสมาคม ได้เห็นแบบอย่างที่ดีงามจากบุคคลผู้ตั้งอยู่ในศีลธรรม ผู้ทรงคุณธรรม และผู้ที่ประพฤติตนอยู่ในกรอบแห่งความดีงาม พวกเขาตระหนักว่าการได้อยู่ใกล้ชิดกับคนดีมีศีลนั้น ย่อมนำมาซึ่งประโยชน์และการส่งเสริมคุณธรรมในตนเอง
• ชอบฟังพระสัทธรรม: พวกเขามีความกระหายใคร่รู้และมีความสุขในการได้ยินได้ฟังพระธรรมคำสั่งสอนอันเป็นสัจจะความจริง ยินดีที่จะเปิดใจเรียนรู้และน้อมนำคำสอนของพระพุทธเจ้ามาไตร่ตรองและปฏิบัติ การฟังธรรมจึงเป็นสิ่งที่หล่อเลี้ยงจิตใจและปัญญาของพวกเขาให้เจริญงอกงาม
• ปราศจากมลทินคือความตระหนี่ มีใจยินดีในการให้ทานอย่างอิสระ: บุคคลผู้มีศรัทธาจะขจัดความตระหนี่ออกจากจิตใจ ไม่ยึดติดในทรัพย์สินสิ่งของ แต่กลับเป็นผู้มีใจกว้างขวาง มีมือเปิดกว้าง พร้อมที่จะให้ ยินดีในการสละ มีความมุ่งมั่นในการบำเพ็ญทาน และมีความสุขในการให้ทานและแบ่งปันแก่ผู้อื่น คุณธรรมข้อนี้แสดงให้เห็นถึงความบริสุทธิ์ของจิตใจและความปรารถนาดีต่อเพื่อนมนุษย์

พระสูตรนี้สรุปย้ำว่า บุคคลผู้มีศรัทธาอย่างแท้จริงนั้น คือผู้ที่มีคุณลักษณะทั้งสามประการนี้ คือชอบพบเห็นคนดี ชอบฟังพระสัทธรรม และขจัดความตระหนี่ออกจากใจได้แล้ว ซึ่งเป็นฐานะอันมั่นคงของกัลยาณชนผู้ใฝ่ในธรรม