ชวสูตร

พระพุทธเจ้าทรงเปรียบเทียบคุณสมบัติของภิกษุผู้ควรแก่การเคารพบูชา โดยยกตัวอย่างคุณสมบัติของ ม้าอาชาไนยชั้นดี ที่คู่ควรแก่การเป็นม้าคู่บารมีของพระราชา ซึ่งมีคุณสมบัติสำคัญ 4 ประการ นำมาเทียบเคียงกับคุณสมบัติของภิกษุผู้เป็น นาบุญอันยอดเยี่ยมของโลก

คุณสมบัติทั้ง 4 ประการ ได้แก่:

• ความซื่อตรง (Integrity): ความซื่อสัตย์สุจริต มีความตรงไปตรงมาในกาย วาจา และใจ ไม่คดโกง
• ความรวดเร็ว (Speed): ความคล่องแคล่วในการปฏิบัติธรรม ปฏิภาณไหวพริบ และความกระตือรือร้นในการศึกษาพระธรรมวินัย
• ความอดทน (Patience): ความอดกลั้นต่อถ้อยคำที่ไม่น่าฟัง ความลำบากทางกาย และอุปสรรคต่างๆ ที่เกิดขึ้นระหว่างการบำเพ็ญเพียร
• ความนุ่มนวล (Gentleness): ความอ่อนน้อมถ่อมตน มีเมตตา มีกิริยามารยาทที่ละมุนละไม ไม่หยาบคาย

พระพุทธองค์ทรงสอนว่า ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม 4 ประการนี้ ย่อมเป็นผู้ที่สมควรแก่การรับจตุปัจจัยไทยธรรม เป็นผู้ควรแก่การต้อนรับ ควรแก่การทำบุญ ควรแก่การกราบไหว้ และถือเป็น เนื้อนาบุญอันยอดเยี่ยมของโลก เปรียบเสมือนม้าอาชาไนยที่ผ่านการฝึกฝนมาอย่างดี ย่อมเป็นสมบัติล้ำค่าที่นำความรุ่งเรืองมาสู่ผู้ครอบครอง การฝึกตนให้มีคุณธรรมเหล่านี้จึงเป็นหัวใจสำคัญของการเป็นนักบวชที่สมบูรณ์ตามหลักพระพุทธศาสนา