มัจฉพันธสูตร

มัจฉพันธสูตร เป็นพระสูตรที่พระพุทธองค์ทรงใช้เหตุการณ์ในชีวิตประจำวันเพื่อสอนเรื่อง กฎแห่งกรรม และผลของการกระทำ โดยทรงเปรียบเทียบอาชีพที่เกี่ยวข้องกับการฆ่าชีวิตผู้อื่น ซึ่งส่งผลเสียต่อทั้งปัจจุบันและอนาคตของผู้กระทำเอง โดยมีใจความสำคัญดังนี้

พระพุทธองค์ทรงตั้งคำถามกับเหล่าภิกษุขณะเดินทางผ่านคนขายปลาว่า เคยเห็นหรือไม่ที่ผู้ประกอบอาชีพฆ่าสัตว์ขายด้วยตนเองจะสามารถสร้างฐานะจนร่ำรวย มีทรัพย์สมบัติมากมาย หรือได้ใช้ชีวิตอย่างสุขสบายด้วยผลจากอาชีพดังกล่าว ซึ่งภิกษุต่างตอบว่าไม่เคยเห็น พระองค์จึงทรงตรัสยืนยันว่าเป็นเช่นนั้นจริง เพราะในขณะที่สัตว์เหล่านั้นถูกนำไปฆ่า ผู้กระทำย่อมมี เจตนาชั่วร้าย (บาปอกุศล) เกิดขึ้นในจิตใจเสมอ

อาชีพที่พระองค์ทรงยกตัวอย่างประกอบด้วย:

• คนขายปลา
• คนฆ่าวัว
• คนฆ่าแกะและสุกร
• คนฆ่าสัตว์ปีก
• นายพรานล่ากวาง

พระองค์ทรงสรุปหลักธรรมสำคัญว่า การที่บุคคลมีจิตใจโหดเหี้ยมและประกอบอาชีพเบียดเบียนชีวิตผู้อื่น ย่อมส่งผลให้ชีวิตไม่เจริญรุ่งเรืองที่แท้จริง ยิ่งไปกว่านั้น หากผู้ใดมีเจตนาชั่วร้ายในการเข่นฆ่าหรือทำร้าย เพื่อนมนุษย์ ย่อมได้รับผลกรรมที่หนักหนาสาหัสยิ่งกว่า ผลของการกระทำนั้นจะนำไปสู่ความทุกข์ระทมอย่างยาวนาน และเมื่อสิ้นชีวิตย่อมต้องไปเกิดใน ทุคติภูมิ หรือนรก ซึ่งเป็นสถานที่แห่งความทุกข์ทรมาน

ดังนั้น พระสูตรนี้จึงเป็นคำสอนที่เตือนให้ตระหนักถึง ผลกระทบของจิตใจ ที่มีต่อการกระทำ หากจิตใจเต็มไปด้วยความโหดร้ายและมุ่งทำลายชีวิตอื่น ย่อมไม่อาจนำไปสู่ความสุขหรือความเจริญได้เลย ทั้งในทางโลกและทางธรรม