ปฐมภยเวรูปสันตสูตร

พระผู้มีพระภาคตรัสกับอนาถบิณฑิกคฤหบดีว่า อริยสาวกผู้ระงับความกลัวและเวรภัย ๕ ประการ มีองค์แห่งการเป็นพระโสดาบัน ๔ ประการ และเห็นแจ้งแทงตลอดอริยธรรมด้วยปัญญา ย่อมประกาศตนได้ว่าเป็นพระโสดาบัน

ความกลัวและเวรภัย ๕ ประการที่ระงับได้ คือ การงดเว้นจากการกระทำที่ก่อเวรภัยและทุกข์ทั้งในปัจจุบันและอนาคต อันได้แก่:

• การฆ่าสัตว์
• การลักทรัพย์
• การประพฤติผิดในกาม
• การพูดเท็จ
• การเสพสุรา เมรัย ของมึนเมา

ผู้ที่งดเว้นจากสิ่งเหล่านี้ย่อมระงับความกลัวและเวรภัยได้

องค์แห่งการเป็นพระโสดาบัน ๔ ประการได้แก่ การมีความเลื่อมใสอันไม่หวั่นไหวใน พระพุทธเจ้า พระธรรม พระสงฆ์ และการมีศีลที่พระอริยะใคร่แล้ว นำไปสู่สมาธิ

อริยธรรมที่เห็นแจ้งแทงตลอดด้วยปัญญาคือ การพิจารณาปฏิจจสมุปบาทว่า เมื่อสิ่งนี้มี สิ่งนี้จึงมี เพราะสิ่งนี้เกิดขึ้น สิ่งนี้จึงเกิดขึ้น และ เมื่อสิ่งนี้ไม่มี สิ่งนี้จึงไม่มี เพราะสิ่งนี้ดับไป สิ่งนี้จึงดับไป กล่าวคือ เพราะอวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร ไปจนถึงชรา มรณะและกองทุกข์ทั้งปวงย่อมเกิดขึ้น นี่คือการเกิดทุกข์ และเมื่ออวิชชาดับ สังขารก็ดับ ไปจนถึงชรา มรณะและกองทุกข์ทั้งปวงก็ดับ นี่คือการดับทุกข์

เมื่ออริยสาวกประกอบด้วยคุณสมบัติเหล่านี้ครบถ้วน ย่อมประกาศตนได้ว่า ตนพ้นแล้วจากอบายภูมิทั้งปวง เป็นพระโสดาบัน ไม่ต้องเกิดในอบายอีก และมุ่งตรงสู่การตรัสรู้