สีลวีมังสกชาดก

สีลวีมังสกชาดก เป็นเรื่องราวที่แสดงถึงความสำคัญอันสูงสุดของศีล โดยมีเนื้อหาสำคัญสรุปได้ดังนี้

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงปรารภถึงภิกษุผู้เคยเป็นพราหมณ์ผู้ทดลองศีลของตนเอง โดยในอดีตกาล พระโพธิสัตว์เสวยพระชาติเป็นปุโรหิตของพระเจ้าปเสนดิโกศล (หรือพระเจ้าพรหมทัตในอดีตชาติ) เป็นผู้มีศีลบริสุทธิ์และได้รับความยกย่องจากพระราชาอย่างยิ่ง วันหนึ่ง ท่านต้องการทดสอบว่าพระราชาทรงเคารพตนเพราะชาติสกุลหรือเพราะศีลสมบัติ จึงแกล้งหยิบเหรียญกษาปณ์จากท้องพระคลังไปทีละน้อยจนกระทั่งถูกจับตัวได้ว่าเป็นโจรและถูกนำตัวไปเข้าเฝ้าพระราชา

เมื่อถูกไต่สวน ท่านได้ทูลความจริงว่าทำไปเพื่อทดสอบศีลและต้องการพิสูจน์ว่าพระราชาทรงยกย่องตนด้วยเหตุใด และเมื่อเห็นว่าพระราชายังทรงลงโทษตามกฎหมายแม้จะเป็นคนที่เคยโปรดปราน ทำให้ท่านตระหนักแน่ชัดว่าการยกย่องนั้นมาจากศีลอย่างแท้จริง นอกจากนี้ ระหว่างทางยังได้เห็นหมองูกำลังเล่นกับงูพิษที่ไม่ทำร้ายใคร ทำให้ได้ข้อคิดว่าแม้กระทั่งสัตว์เดรัจฉานที่มีพิษร้ายแรงหากไม่เบียดเบียนใครก็ยังได้ชื่อว่าเป็นผู้มีศีล เหตุนี้จึงทำให้ท่านยิ่งมั่นใจว่าศีลคือสิ่งที่ประเสริฐที่สุดในโลก

ท่านจึงตัดสินใจออกบวชสละความสุขทางโลก มุ่งมั่นเจริญวิปัสสนาจนบรรลุพระอรหัตผลในที่สุด

หมวดหมู่คำสอนสำคัญ:

• คุณค่าของศีล: ศีลเป็นคุณชาติที่งดงาม เป็นเลิศ และสูงสุดในโลก
• การไม่เบียดเบียน: ความไม่มีโทษ ไม่ทำร้ายใคร คือเครื่องหมายของผู้มีศีล แม้แต่สัตว์พิษก็ไม่ทำร้ายใครหากมีศีลอันดี
• การออกบวช: ความเพียรในการสละเรือนเพื่อมุ่งสู่ความหลุดพ้นและบรรลุธรรม